fbpx

Νευρική Ορθορεξία: Τι είναι αυτή διατροφική διαταραχή

Η νευρική ορθορεξία (Orthorexia nervosa) είναι κάτι περισσότερο από την προσκόλληση σε υγιεινές διατροφικές επιλογές. Πρόκειται για μια εμμονή με την καλή ποιότητα των τροφών, σε βαθμό που μπορεί να έχει σοβαρές συναισθηματικές και σωματικές επιπτώσεις.

Ο μάγειρας και παρουσιαστής Ευτύχης Μπλέτσας μάλιστα, παλαιότερα είχε δηλώσει πως έπασχε από την εν λόγω διατροφική διαταραχή. Σε συνέντευξή του στο TV Έθνος ανέφερε χαρακτηριστικά:

«Ήταν μια εποχή της ζωής μου που ήμουν πολύ αυστηρός με τη διατροφή μου σε επίπεδο εμμονής. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα να αδυνατίσω σε υπερβολικό βαθμό. Το έχω μετανιώσει, αλλά όταν είσαι σε αυτήν τη φάση δεν είναι εύκολο να το καταλάβεις. Τώρα έχω επανέλθει και πλέον έχω μία πιο υγιή σχέση με τη διατροφή μου».

Ποια η σχέση της με τις άλλες διατροφικές διαταραχές

Μια ανασκόπηση των δημοσιευμένων ερευνών από όλο τον κόσμο σχετικά με την όχι και τόσο γνωστή, διαταραχή δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Appetite» (Όρεξη) και αναδεικνύει τη σχέση της με άλλες διατροφικές και ψυχικές διαταραχές.

«Μανιακή εμμονή»

Η επικεφαλής ερευνήτρια Τζένιφερ Μιλς, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο της Υόρκης του Τορόντο, τόνισε πως η νευρική ορθορεξία παρατηρείται, όταν η προσπάθεια για υγιεινή διατροφή φτάνει την υπερβολή και χάνεται ο έλεγχος. Είναι ένα πρόβλημα που δεν αφορά μόνο τις γυναίκες, όπως συχνά πιστεύεται, αλλά και τους άνδρες.

Αν και η συγκεκριμένη διαταραχή δεν περιλαμβάνεται στα εγχειρίδια των ψυχικών διαταραχών, όπως οι άλλες διαταραχές της διατροφής (π.χ. νευρική ανορεξία, βουλιμία κλπ), υπάρχουν ορισμένα σημεία που τη διαχωρίζουν από την απλή τήρηση ενός υγιεινού προγράμματος διατροφής.

Συγκεκριμένα, μπορεί τα άτομα με ορθορεξία να αποφεύγουν τις ίδιες τροφές με εκείνους που απλά «προσέχουν» τη διατροφή τους (π.χ. συντηρητικά, αλάτι, ζάχαρη, λίπη, ζωικά προϊόντα, γενετικά τροποποιημένα κ.α.), ωστόσο οι πρώτοι ξοδεύουν υπερβολικά πολύ χρόνο και ενέργεια για την επιλογή των «καλύτερων» τροφών. Μερικοί, μάλιστα, μπορεί να περιορίσουν το διαιτολόγιο τους σε ένα πολύ μικρό αριθμό τροφών. Δεν ενδιαφέρονται τόσο να ελαχιστοποιήσουν τις προσλαμβανόμενες θερμίδες, όσο να επιλέξουν τα προϊόντα με την καλύτερη ποιότητα.

Η νευρική ορθορεξία μπορεί να είναι το ίδιο επικίνδυνη με τη νευρική ανορεξία όμως το κίνητρο είναι διαφορετικό: ενώ ο ανορεξικός επιθυμεί να χάσει βάρος, ο ορθορεξικός επιθυμεί να αισθάνεται υγιής.

Ο όρος χρησιμοποιήθηκε από τον Αμερικανό γιατρό Steven Bratman το 1997 και μάλιστα κατασκεύασε ένα τεστ. Ο γιατρός αρχικά έθεσε δυο ερωτήματα, ως ένα είδος αυτό-ελέγχου: «Ενδιαφέρεσαι περισσότερο για την αξία αυτού που τρως, από την απόλαυση που λαμβάνεις τρώγοντάς το;’» και «Μήπως η δίαιτά σου σ’ απομονώνει κοινωνικά;».

Το τεστ:
  • Περνάτε περισσότερες από 3 ώρες την ημέρα σκεπτόμενος τη διατροφή σας;
  • Προγραμματίζετε τα γεύματά σας αρκετές μέρες πριν;
  • Είναι η θρεπτική αξία του γεύματός σας περισσότερο σημαντική από την ευχαρίστηση της κατανάλωσής του;
  • Μειώθηκε η ποιότητα της ζωής σας καθώς αυξήσατε την ποιότητα της διατροφής σας;
  • Νιώθετε να βελτιώνεται η αυτοπεποίθησή σας όταν τρώτε υγιεινά;
  • Έχετε σταματήσει να καταναλώνετε τρόφιμα που απολαμβάνατε άλλοτε, προκειμένου να καταναλώσετε τα ‘σωστά’ τρόφιμα;
  • Η διατροφή σας δεν σας επιτρέπει εύκολα να φάτε έξω, και έτσι απομακρύνεστε από την οικογένεια και τους φίλους σας;
  • Αισθάνεστε ένοχοι όταν ‘χαλάτε’ τη δίαιτά σας;
  • Αισθάνεστε καλά με τον εαυτό σας και ότι έχετε τον πλήρη έλεγχο όταν τρώτε υγιεινά;
  • Έχετε γίνει πιο αυστηροί με τον εαυτό σας πρόσφατα;

Αν υπάρχουν 4-5 θετικές απαντήσεις στις παραπάνω ερωτήσεις, τότε συνιστάται το άτομο να χαλαρώσει σχετικά με τη διατροφή του και να επισκεφθεί κάποιον ειδικό. Αν οι θετικές απαντήσεις είναι περισσότερες, τότε η ενασχόληση με τη σωστή διατροφή έχει φτάσει σε σημείο εμμονής.

Με πληροφορίες από ΑΠΕ ΜΠΕ, healthsadvisor.com