Ο καρκίνος του πεπτικού συστήματος είναι αρκετά συχνός και συνήθως προσβάλλει τον οισοφάγο, το παχύ έντερο, το στομάχι, το ήπαρ και το πάγκρεας.
Χρόνια τώρα η επιστημονική κοινότητα μελετά τι είναι εκείνο που συμβάλλει στη δημιουργία του καρκίνου. Σε μια νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «PLOS Medicine», οι ερευνητές συσχέτισαν την παχυσαρκία με διάφορα τα καρκινικά είδη που δημιουργούνται στο πεπτικό σύστημα.
Καρκίνος στο πεπτικό σύστημα
Η παχυσαρκία αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης διάφορων τύπων καρκίνου του πεπτικού συστήματος. Μάλιστα, η λιπώδης μάζα είναι το στοιχείο που αποτελεί τον βασικό παράγοντα κινδύνου που σχετίζεται με την παχυσαρκία για αυτούς τους τύπους καρκίνου, σύμφωνα με τους ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Cambridge και το Ινστιτούτο Institutet.
Προηγούμενες παρατηρητικές μελέτες έχουν δείξει ότι ο υψηλός Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) συνδέεται με διάφορους τύπους καρκίνου. Στην παρούσα μελέτη, πάντως, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από τη βρετανική Βιοτράπεζα και μια εκτενή διεθνή κοινοπραξία καθώς και τη μέθοδο της μενδελιανής τυχαιοποίησης προκειμένου να διερευνήσουν ποιοι τύποι καρκίνου συνδέονται αιτιωδώς με το μέγεθος του σώματος και πώς στοιχεία όπως η λιπώδης μάζα, ο ΔΜΣ και το ύψος επηρεάζουν αυτόν τον κίνδυνο.
Μελέτησαν, λοιπόν, αν κάποιες γενετικές μεταλλάξεις που προδιαθέτουν ένα άτομο για αυξημένη λιπώδη μάζα, ΔΜΣ ή μεγαλύτερο ύψος, προδιαθέτουν, επίσης, και για υψηλότερο κίνδυνο 22 διαφορετικών τύπων καρκίνου.
«Το σωματικό βάρος συχνά επηρεάζεται από την παρουσία του καρκίνου ή της αντικαρκινικής θεραπείας. Η εξέταση των γονιδίων και όχι του ύψους ή του βάρος του ατόμου μειώνει τον κίνδυνο εύρεσης μη αιτιωδών συσχετισμών σε δεδομένα παρατήρησης», εξηγεί η Susanna Larsson, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Ινστιτούτο Karolinska και μία εκ των συγγραφέων της μελέτης.
Η γενετική προδιάθεση για το μεγάλο ύψος σχετίστηκε με ελαφρώς αυξημένο κίνδυνο για διάφορους από τους τύπους καρκίνου που διερευνήθηκαν. Η γενετική προδιάθεση για υψηλό ΔΜΣ σχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο καρκίνων του πεπτικού συστήματος και ειδικότερα του ήπατος, του στομάχου, του οισοφάγου και του παγκρέατος, αλλά όχι με συνολικά αυξημένο κίνδυνο για καρκίνο. Ο αυξημένος κίνδυνος για καρκίνους του πεπτικού συστήματος αποδόθηκε βασικά σε γονίδια που επηρεάζουν τη λιπώδη μάζα.
Επιπλέον, η γενετική προδιάθεση για αυξημένο ΔΜΣ σχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του ενδομητρίου, των ωοθηκών και των πνευμόνων, αλλά μειωμένο κίνδυνο για καρκίνο του μαστού και του προστάτη.
Η μελέτη δεν παρείχε στοιχεία σχετικά με τους μηχανισμούς που κρύβονται πίσω από αυτούς τους συσχετισμούς, αλλά γενικά θεωρείται ότι οι ψηλοί άνθρωποι έχουν υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου επειδή έχουν περισσότερα κύτταρα στο σώμα τους. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η σύνδεση ανάμεσα στη λιπώδη μάζα και τους καρκίνους του πεπτικού συστήματος μπορεί να πηγάζει από την αυξημένη κατανάλωση ουσιών που προκαλούν καρκίνο και βρίσκονται στα λιπαρά τρόφιμα ή στα αυξημένα επίπεδα λιπώδους ιστού που αυξάνει τη φλεγμονή στην πεπτική οδό. Τέλος, οι συνδέσεις ανάμεσα στην παχυσαρκία και καρκίνους που εμφανίζονται σε συγκεκριμένο φύλο είναι πιθανό να προκύπτουν από την παραγωγή αναπαραγωγικων ορμονών στον λιπώδη ιστό.
Καρκίνος στο πεπτικό σύστημα – Πρόληψη
Για τον καρκίνο του παχέος εντέρου, ο προληπτικός έλεγχος του πληθυσμού πρέπει να αρχίζει μετά την ηλικία των 50 ετών. Συνιστάται μία κολονοσκόπηση κάθε 10 χρόνια, εάν δεν υπάρχουν ύποπτα ευρήματα. Σε οικογένειες με κρούσματα καρκίνου του παχέος εντέρου σε μικρή ηλικία (γύρω ή κάτω από τα 50 χρόνια), ο προληπτικός έλεγχος θα πρέπει να αρχίζει από μικρότερη ηλικία. Οι συγγενείς πρώτου βαθμού των πασχόντων από καρκίνο του παχέος εντέρου πρέπει να κάνουν μία κολονοσκόπηση κάθε 5 χρόνια, αναλόγως με την ηλικία εμφάνισης του καρκίνου στον ασθενή.