fbpx

Το φθόριο υπάρχει στις οδοντόπαστες, στα τηγάνια, στο τσάι, ακόμη και στα αντικαταθλιπτικά. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, στην Ιρλανδία, στην Αυστρία και στη Βρετανία βρίσκεται υποχρεωτικά μέσα στο πόσιμο νερό.

Το φθόριο εμφανίζεται φυσικά στο φλοιό της γης, στο νερό και τα τρόφιμα ως αρνητικά φορτισμένο ιόν, φθορίδιο. Το φθορίδιο θεωρείται ότι είναι ένα ιχνοστοιχείο επειδή μόνο μικρά ποσά είναι παρόντα στο σώμα (περίπου 2,6 γραμμάρια στους ενηλίκους), και επειδή η καθημερινή απαίτηση για την οδοντική υγεία είναι μόνο μερικά χιλιοστόγραμμα ημερησίως.

Το φθόριο ενοχοποιήθηκε ως νευροτοξίνη. Οι νευροτοξίνες θεωρούνται ικανές να προκαλέσουν αυτισμό, δυσκολία στη συγκέντρωση και υπερκινητικότητα, καθώς και μαθησιακές δυσκολίες.

Στον οργανισμό μας το φθόριο συσσωρεύεται στα οστά και στα δόντια. Εκεί μετατρέπει το φωσφορικό ασβέστιο σε φθοροαπατίτη, μια σκληρή ουσία, και κάνει τα δόντια να είναι πιο ανθεκτικά. Από τις αρχές του προηγούμενου αιώνα είχαν παρατηρήσει ότι τα παιδιά που παρουσίαζαν κηλίδες στα δόντια τους είχαν την ίδια στιγμή και δόντια χωρίς πολλή τερηδόνα, δηλαδή χωρίς τρύπες.

Δημιουργεί τελικά πρόβλημα στον οργανισμό μας;

Σήμερα πάντως αμφισβητείται έντονα ακόμη και η φθορίωση των δοντιών με πολύ πυκνό διάλυμα φθορικού οξέος. Εδώ και δεκαετίες βρίσκεται σε εξέλιξη η διαμάχη ανάμεσα στους εκπροσώπους των αμερικανικών Αρχών που επιμένουν να ρίχνουν φθόριο στο νερό και των επιστημόνων που ζητούν να καταργηθεί η φθορίωση γιατί όχι μόνο δεν απαλλάσσει τους ανθρώπους από τις τρύπες στα δόντια, όπως πίστευαν κάποτε, αλλά δημιουργεί επιπλέον προβλήματα στον οργανισμό τους.

Ορισμένοι κατασκευαστές έχουν αρχίσει να παράγουν οδοντόκρεμες χωρίς φθόριο, δηλαδή οδοντόκρεμες που δεν περιέχουν το επιβλαβές (αν και σε αβλαβείς δόσεις) φθοριούχο νάτριο.

Ευθύνεται για τον αποχρωματισμό των δοντιών

Σύμφωνα με νέα έρευνα το πολύ φθόριο φαίνεται πως γυρνάει «μπούμερανγκ», καθώς μπορεί να προκαλέσει οδοντική φθορίωση, που έχει ως αποτέλεσμα τον αποχρωματισμό των δοντιών και την πρόκληση διάστικτων λευκών σημαδιών πάνω τους. Η φθορίωση συμβαίνει όταν τα παιδιά από τη γέννηση τους έως την ηλικία των εννέα ετών εκτίθενται σε υψηλά επίπεδα φθορίου, κάτι που τελικά αυξάνει τον κίνδυνο βλαβών στα δόντια τους λόγω της εξασθένησης του σμάλτου.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Ροντρίγκο Λακρούζ του Κολλεγίου Οδοντιατρικής του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό Science Signaling, αποκάλυψαν ένα άγνωστο έως τώρα βιολογικό μηχανισμό, που εξηγεί γιατί το πολύ φθόριο κάνει κακό στα δόντια. Το φθόριο μεταβάλλει τα σηματοδοτικά «μονοπάτια» του ασβεστίου μέσα στα κύτταρα που σχηματίζουν το σμάλτο, καθώς επίσης τη λειτουργία των μιτοχονδρίων και την έκφραση των γονιδίων σε αυτά τα κύτταρα.

Έρευνα στις ΗΠΑ έδειξε ότι σχεδόν το 30% του πληθυσμού έξι έως 49 ετών εμφανίζουν σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό σημάδια οδοντικής φθορίωσης. Η διαταραχή είναι συχνή στις αναπτυσσόμενες χώρες, π.χ. στην Ινδία επηρεάζει περίπου 60 εκατομμύρια άτομα. Το πρόβλημα είναι αισθητό σε οποιαδήποτε περιοχή του κόσμου υπάρχει εκ φύσεως πολύ φθόριο στα υπόγεια νερά.

«Τα οφέλη του φθορίου για τη στοματική υγεία ξεπερνούν σημαντικά τους κινδύνους. Όμως, δεδομένου του πόσο συχνή είναι η φθορίωση και πόσο λίγο έχουν κατανοηθεί οι κυτταρικοί μηχανισμοί που ευθύνονται γι’ αυτήν, είναι σημαντικό να μελετήσουμε περαιτέρω το πρόβλημα», δήλωσε ο δρ Λακρούζ.

Φθόριο στα τρόφιμα

Οι πλούσιες πηγές φθοριδίου περιλαμβάνουν το τσάι, που συγκεντρώνει φθορίδιο στα φύλλα του και τα θαλάσσια ψάρια που καταναλώνονται με τα κόκκαλά τους (π.χ., σαρδέλες). Τα τρόφιμα που γίνονται με το μηχανικά χωρισμένο (αποστεωμένο) κοτόπουλο, τα κονσερβοποιημένα κρέατα, τα χοτ ντογκ και οι παιδικές τροφές προσθέτουν επίσης φθορίδιο στη διατροφή.