Το λίπος που βοηθά το σώμα να παράγει θερμότητα μπορεί να ανταποκρίνεται πιο αργά στο κρύο όσο μεγαλώνουμε. Αυτό διαπίστωσαν ερευνητές του City of Hope σε πειράματα με ποντίκια, εντοπίζοντας έναν μηχανισμό που ενδέχεται να συμβάλλει στη μεγαλύτερη ευαισθησία των ηλικιωμένων στις χαμηλές θερμοκρασίες.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Nature στις 11 Νοεμβρίου 2026. Οι επιστήμονες εξέτασαν επίσης ανθρώπινα δείγματα λίπους, αλλά τα πειράματα που έδειξαν πώς αλλάζει η παραγωγή θερμότητας με την ηλικία έγιναν κυρίως σε ζώα.
Το λίπος που μας βοηθά να διατηρούμαστε ζεστοί
Δεν λειτουργεί όλο το σωματικό λίπος με τον ίδιο τρόπο. Το λευκό λίπος αποθηκεύει κυρίως ενέργεια. Το φαιό, γνωστό και ως καφέ λίπος, καταναλώνει ενέργεια για να παράγει θερμότητα και βοηθά τον οργανισμό να διατηρεί τη θερμοκρασία του.
Οι ερευνητές γνώριζαν ήδη ότι τα κύτταρα αυτού του λίπους δεν παράγουν όλα την ίδια ποσότητα θερμότητας. Ορισμένα είναι περισσότερο ενεργά και άλλα λιγότερο. Η νέα μελέτη εξέτασε πώς το σώμα ρυθμίζει τη δραστηριότητά τους όταν αλλάζει η θερμοκρασία του περιβάλλοντος.
Τι αλλάζει όταν κάνει κρύο
Όταν πέφτει η θερμοκρασία, ο οργανισμός χρειάζεται να παράγει περισσότερη θερμότητα. Σύμφωνα με τα πειράματα, σήματα από τα νεύρα και τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος επηρεάζουν τη λειτουργία του καφέ λίπους, επιτρέποντας σε λιγότερο ενεργά κύτταρα να αυξήσουν την παραγωγή της.
Στα ηλικιωμένα ποντίκια, αυτή η προσαρμογή γινόταν πιο αργά. Τα κύτταρα μπορούσαν ακόμη να αυξήσουν την παραγωγή θερμότητας, αλλά χρειάζονταν περισσότερο χρόνο. Ως αποτέλεσμα, τα ζώα δυσκολεύονταν περισσότερο να διατηρήσουν τη θερμοκρασία του σώματός τους κατά την έκθεση στο κρύο.
Το εύρημα δείχνει ότι σημασία δεν έχει μόνο η παρουσία του καφέ λίπους, αλλά και το πόσο γρήγορα ανταποκρίνεται στις ανάγκες του οργανισμού.
Διαβάστε εκόμη Πως το κρύο μας επηρεάζει; – Τι πρέπει να προσέξετε;
Τι βρήκαν στα ανθρώπινα δείγματα
Στα ανθρώπινα δείγματα οι επιστήμονες παρατήρησαν επίσης περισσότερο και λιγότερο ενεργά κύτταρα καφέ λίπους. Πρόκειται για ένα στοιχείο που συνδέει τις εργαστηριακές παρατηρήσεις με τον άνθρωπο.
Ωστόσο, δεν αποδεικνύει ότι ο μηχανισμός λειτουργεί με ακριβώς τον ίδιο τρόπο στους ηλικιωμένους ανθρώπους. Η μελέτη δεν ήταν κλινική δοκιμή σε άτομα με ευαισθησία στο κρύο και δεν δείχνει ότι το καφέ λίπος εξηγεί κάθε τέτοια περίπτωση.
Πώς ενίσχυσαν την παραγωγή θερμότητας στα ποντίκια
Η ομάδα κατάφερε να ενισχύσει την παραγωγή θερμότητας σε ηλικιωμένα ποντίκια, παρεμβαίνοντας σε ένα από τα βιολογικά σήματα που περιόριζαν τη δραστηριότητα του καφέ λίπους. Μετά την παρέμβαση, τα ζώα παρήγαγαν περισσότερη θερμότητα και κατανάλωναν περισσότερη ενέργεια.
Στα πειράματα χρησιμοποιήθηκε και η μιφεπριστόνη. Όπως διευκρινίζει το City of Hope, το φάρμακο επηρεάζει πολλές λειτουργίες του σώματος και δεν αποτελεί θεραπεία για την ευαισθησία στο κρύο που σχετίζεται με την ηλικία.
Η σημασία του αποτελέσματος είναι ερευνητική: δείχνει ότι η μειωμένη δραστηριότητα του καφέ λίπους μπορούσε να βελτιωθεί στα συγκεκριμένα πειράματα. Παραμένει άγνωστο αν μπορεί να επιτευχθεί αντίστοιχο αποτέλεσμα με ασφαλή τρόπο στους ανθρώπους.
Γιατί το εύρημα ενδιαφέρει και την έρευνα για τον μεταβολισμό
Το καφέ λίπος χρησιμοποιεί γλυκόζη και λίπος για να παράγει θερμότητα. Γι’ αυτό η λειτουργία του ενδιαφέρει και τους επιστήμονες που μελετούν την παχυσαρκία, τον διαβήτη τύπου 2 και τις μεταβολικές αλλαγές της γήρανσης.
Η καλύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο ενεργοποιείται μπορεί να βοηθήσει μελλοντικές έρευνες. Η συγκεκριμένη μελέτη, όμως, δεν αποδεικνύει ότι η ενίσχυση της δραστηριότητάς του οδηγεί σε ασφαλές αδυνάτισμα ή θεραπεύει τον διαβήτη στους ανθρώπους.
Διαβάστε ακόμη Πόσο «αθώο» είναι το κρύο για τον ανθρώπινο οργανισμό;
Πότε το αίσθημα κρύου χρειάζεται έλεγχο
Το ότι κάποιος κρυώνει περισσότερο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ευθύνεται η ηλικία ή το καφέ λίπος. Η αυξημένη ευαισθησία στο κρύο μπορεί να σχετίζεται και με αναιμία, μειωμένη λειτουργία του θυρεοειδούς ή πολύ χαμηλό σωματικό βάρος.
Σύμφωνα με το MedlinePlus της Εθνικής Βιβλιοθήκης Ιατρικής των ΗΠΑ, όταν η δυσανεξία στο κρύο είναι επίμονη ή έντονη, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση. Δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως φυσιολογική συνέπεια της γήρανσης.
Διαβάστε ακόμη Γιατί κρυώνω περισσότερο από τους άλλους;
Πηγές
- Song A. και συν. Bistable regulation of adipocyte heterogeneity governs thermogenesis. Nature, 11 Νοεμβρίου 2026. DOI: 10.1038/s41586-026-11308-7.
- City of Hope: Why We May Feel the Cold More as We Age, 12 Νοεμβρίου 2026.
- MedlinePlus: Cold intolerance.
Τα άρθρα βασίζονται σε διεθνείς επιστημονικές πηγές όπως το PubMed, το Mayo Clinic και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO). Στόχος μας είναι η έγκυρη και κατανοητή ενημέρωση για θέματα υγείας και πρόληψης. Το περιεχόμενο είναι ενημερωτικό και δεν υποκαθιστά ιατρική συμβουλή ή γνωμάτευση. Μάθετε περισσότερα για την ομάδα μας στη σελίδα → Σχετικά με εμάς.