fbpx

Ενώ κάθε κατάσταση είναι μοναδική και εξαρτάται από τον ρόλο των γονέων, συνήθως στη νηπιακή ηλικία τα παιδιά αρχίζουν να προτιμούν τον έναν γονέα από τον άλλον, και συχνά αυτός είναι ο πατέρας.

Γράφει η σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Ελένη Φλέρη

Η πρώτη βασική ανάγκη ενός νεογνού είναι η ανάγκη για σύνδεση, την οποία συνήθως καλύπτει η σχέση του με τη μητέρα του. Ένα νεογνό παραμένει σε στενή σχέση τύπου ταύτισης με τη μητέρα του στην πρώιμη ηλικία του, καθώς εξαρτάται από εκείνη για να λάβει τροφή, χάδι, φροντίδα κ.ά., εδραιώνοντας μέσα από αυτή τη σύνδεση την αίσθηση της ασφάλειας.

Μαμά αγκαλιάζει το βρέφος

Καθώς το νεογνό περνάει στη νηπιακή του ηλικία, εκδηλώνεται η δεύτερη βασική ανάγκη του για αυτονομία, στην οποία και αποβλέπει όλη η αναπτυξιακή εξέλιξη ενός παιδιού, ώστε να καταφέρει να ανεξαρτητοποιηθεί και να απαγκιστρωθεί από τη φροντίδα των γονέων του μεγαλώνοντας. Είναι η έμφυτη ανάγκη του παιδιού να εξερευνήσει τον κόσμο, να ανακαλύψει την προσωπικότητά του και τις ικανότητές του.

Δημιουργία νέων δεσμών και σχέσεων 

Έχοντας εδραιώσει και εξασφαλίσει τη σχέση του με τη μητέρα, μπορεί να θελήσει να στραφεί, να αναπτύξει και να εξερευνήσει τη σχέση του και με άλλα μέλη της οικογένειάς του, συνήθως ξεκινώντας από τον πατέρα. Έτσι καταφέρνει να αναπτύξει την αίσθηση του εαυτού του μέσω της «ανεξαρτησίας» της ταυτότητάς του πλέον από τη μητέρα, ανακαλύπτοντας την ικανότητά του να δημιουργεί αυτόνομα νέες σχέσεις.

Επίσης, συνήθως η σχέση του παιδιού με τη μητέρα επικεντρώνεται στα πρακτικά θέματα της ανατροφής, φροντίδας και καθημερινότητάς του, που μπορεί να την κάνουν να φαίνεται πιο αυστηρή ή βαρετή σε σχέση με τον πατέρα, ο οποίος αντίστοιχα προσφέρει τη βόλτα, το παιχνίδι και την ξεγνοιασιά, κάνοντάς τον πιο ενδιαφέροντα και φαινομενικά πιο ελαστικό για το παιδί.

Ιδιαίτερα απορριπτικό μπορεί να φανεί ένα παιδί εάν η μητέρα είναι υπερπροστατευτική, θέτοντας στενά όρια και περιορισμούς, εμποδίζοντας την ανάγκη του για αυτονομία, ή εάν το ακυρώνει, καλύπτοντας η ίδια και επιλύοντας πιθανόν δοκιμασίες και προβληματισμούς του, στερώντας του την ικανότητα να εξερευνήσει και να μάθει κάτι από μόνο του πειραματιζόμενο.

Στον αντίποδα, το παιδί που δεν έχει καταφέρει να εξασφαλίσει την αίσθηση της σύνδεσης με τη μητέρα του, συνήθως λόγω απουσίας αυτής, μπορεί να εκφράζει μέσω της απόρριψής της την επιθυμία του για ουσιαστική παρουσία της στη ζωή του. Ο θυμός του παιδιού προς τη μητέρα μπορεί να κρύβει την ανάγκη του για αποδοχή και φροντίδα από εκείνη.

Τα παιδιά δεν έχουν αναπτύξει ακόμα τους κατάλληλους μηχανισμούς έκφρασης των συναισθημάτων τους, έτσι πολλές φορές έμμεσα, μέσω συναισθηματικού εκβιασμού, μπορεί να ζητούν αυτό που αισθάνονται ότι στερούνται και έχουν ανάγκη. Κάντε το να νιώσει ασφάλεια, δίχως να του λέτε πειραχτικά ότι θα φύγετε ή ότι ούτε εσείς το αγαπάτε, εκβιάζοντας και φοβίζοντάς το για να τραβήξετε την προσοχή του, καθώς ένα παιδί δεν έχει αντίληψη υποκειμενικότητας και αντιλαμβάνεται, πιστεύει και καταγράφει όλα όσα του λέτε αντικειμενικά.

Κάποια βασικά σημεία από τα οποία θα μπορούσατε να ξεκινήσετε είναι:

  • Αναγνωρίστε ότι η όποια απομάκρυνση ή φαινομενική απόρριψή του δεν σημαίνει ότι δεν σας αγαπάει, αλλά έχει ανάγκη να πάρει χώρο για να ανακαλύψει τον εαυτό του και να αυτονομηθεί. Όσο περισσότερο χώρο τού προσφέρετε, τόσο πιο κοντά σας θα επιλέγει να είναι, καθώς δεν θα νιώθει ότι απειλείται η ανεξαρτησία του από εσάς.
  • Δείξτε του ότι χαίρεστε όταν αναπτύσσει νέες σχέσεις και σέβεστε τις επιλογές του. Σταματήστε να προσπαθείτε να σας συμπαθήσει περισσότερο και να το φέρετε πάλι κοντά σας φερόμενες ανταγωνιστικά. Μην το κάνετε να νιώθει άσχημα για την ανάγκη του να αυτονομηθεί, αλλά επιβραβεύστε το, και μάλιστα προτρέψτε το να το κάνει.
  • Βρείτε χρόνο να ασχοληθείτε μαζί του ουσιαστικά και ποιοτικά, δίχως να κάνετε κάτι άλλο παράλληλα, αφιερώνοντάς του όλη σας την προσοχή.
  • Εντάξτε στη σχέση σας και στον ποιοτικό σας χρόνο μαζί περισσότερο παιχνίδι, διασκέδαση και δημιουργικές δραστηριότητες.
  • Κάντε του ανοιχτές ερωτήσεις, αφουγκραστείτε το με προσοχή, αφήστε το να προβληματιστεί, δείξτε του ότι επιθυμείτε να το ανακαλύψετε και επιτρέψτε του έτσι να ανακαλύψει το ίδιο τον κόσμο του και τον κόσμο ολόκληρο.
  • Επιτρέψτε του να πέσει! Όσο αυτονόητο και να ακούγεται, είναι κάτι το οποίο πολλές μητέρες στερούν από το παιδί τους, αφαιρώντας του έτσι τη δυνατότητα να μάθει και να εξελιχθεί μέσα από την πτώση και τα λάθη του. Τότε θα αισθανθεί ότι το εμπιστεύεστε και θα αναπτύξει και το ίδιο εμπιστοσύνη στον εαυτό του.
  • Ρωτήστε το παιδί τι είναι αυτό που χρειάζεται όταν θυμώνει ή σας απορρίπτει και εξασφαλίστε του ότι εσείς θα είστε στο πλευρό του για ό,τι σας χρειαστεί. Επιτρέψτε του έτσι να σας εκφράζει ελεύθερο τα συναισθήματα και τις ανάγκες του, αφήνοντάς το να σας κατευθύνει το ίδιο με το να το ακούτε.

Μαμά με κόρη

Είναι βασικό να μην πάρετε προσωπικά την απόρριψη από το παιδί

Φυσικά, οι λόγοι και οι αιτίες απόρριψης της μητέρας από το παιδί, σε κάθε περίπτωση, ποικίλλουν και διαφοροποιούνται. Μπορείτε να καθοδηγηθείτε μέσω της παρατήρησης της σχέσης σας και αφουγκραζόμενη το μητρικό σας ένστικτο. Επίσης, θα μπορούσατε να βοηθηθείτε είτε λαμβάνοντας κάποια γνώμη από το κοντινό σας περιβάλλον, που θα μπορούσε να παίξει τον ρόλο ενός τρίτου, πιο αντικειμενικού παρατηρητή, είτε παίρνοντας συμβουλή από κάποιον ειδικό παιδοψυχολόγο, που μπορεί να σας κατευθύνει στην αναδόμηση της σχέσης σας με το παιδί σας πάνω σε μια πιο υγιή βάση.

Να θυμάστε πως αυτό που ζείτε είναι το αποτέλεσμα και όχι η αιτία. Αναζητήστε τι θα μπορούσε να προκαλεί την απόρριψή του και εργαστείτε πάνω στη δική σας συμμετοχή στη σχέση σας, πάντα με αποδοχή και κατανόηση στα συναισθήματα του παιδιού σας, καλύπτοντας την ανάγκη του για αυτονομία. Συνεχίστε να του εκφράζετε ανοιχτά την αγάπη σας, γνωρίζοντας πως και εκείνο σας αγαπάει εξίσου!

Διαβάστε περισσότερα:

× Εγγραφείτε τώρα στο newsletter μας

Αρχίστε να λαμβάνετε ενημερώσεις σχετικά με την υγεία, τη διατροφή, την ομορφιά και την φυσική κατάσταση.