Η λοίμωξη του αναπνευστικού διαρκεί συνήθως από 5 έως 14 ημέρες όταν προκαλείται από έναν κοινό ιό. Ο βήχας και η κόπωση, όμως, μπορεί να επιμείνουν για δύο ή τρεις εβδομάδες. Σε πιο σοβαρές λοιμώξεις, όπως η πνευμονία, η πλήρης ανάρρωση μπορεί να χρειαστεί αρκετές εβδομάδες.

Η ακριβής διάρκεια εξαρτάται από την αιτία της λοίμωξης, την ηλικία, τη γενική κατάσταση της υγείας και την παρουσία χρόνιων παθήσεων. Σημαντικό ρόλο παίζει επίσης το αν πρόκειται για λοίμωξη του ανώτερου ή του κατώτερου αναπνευστικού.

Οι παραπάνω χρόνοι είναι ενδεικτικοί. Η πορεία κάθε λοίμωξης μπορεί να διαφέρει και η διάγνωση πρέπει να γίνεται από γιατρό.

Πόσο διαρκεί συνήθως η λοίμωξη του αναπνευστικού;

Στις περισσότερες ήπιες ιογενείς λοιμώξεις, ο πυρετός, ο πονόλαιμος και η ρινική καταρροή αρχίζουν να υποχωρούν μέσα σε 5–10 ημέρες. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι όλα τα συμπτώματα εξαφανίζονται ταυτόχρονα.

Ο βήχας μπορεί να συνεχιστεί για μεγαλύτερο διάστημα, επειδή οι αεραγωγοί παραμένουν ερεθισμένοι ακόμη και μετά την υποχώρηση της οξείας λοίμωξης. Παρόμοια, η κόπωση μπορεί να επιμένει για δύο ή τρεις εβδομάδες.

Περισσότερες πληροφορίες για τη λοίμωξη του αναπνευστικού και την αντιμετώπισή της θα πρέπει πάντοτε να αξιολογούνται σε συνδυασμό με την αιτία και τη βαρύτητα των συμπτωμάτων.

Όταν η λοίμωξη αφορά το κατώτερο αναπνευστικό ή συνοδεύεται από πνευμονία, η ανάρρωση μπορεί να διαρκέσει από δύο έως έξι εβδομάδες. Σε ηλικιωμένους, ανοσοκατεσταλμένους ή άτομα με χρόνια νοσήματα, η αποκατάσταση μπορεί να είναι πιο αργή.

Από τι προκαλούνται οι λοιμώξεις του αναπνευστικού;

Οι λοιμώξεις του αναπνευστικού μπορεί να προκαλούνται από ιούς ή βακτήρια. Η αιτία επηρεάζει τόσο τη θεραπεία όσο και τη διάρκεια των συμπτωμάτων.

Στους συχνούς ιούς περιλαμβάνονται οι ρινοϊοί, οι αδενοϊοί, οι ιοί της γρίπης και οι κορωνοϊοί. Οι ιογενείς λοιμώξεις αποτελούν μεγάλο ποσοστό των λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού και συνήθως υποχωρούν χωρίς αντιβιοτικά.

Βακτήρια όπως ο Streptococcus pneumoniae, ο Haemophilus influenzae και το Mycoplasma pneumoniae μπορεί να συνδέονται με πνευμονία ή άλλες λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού. Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτείται ιατρική αξιολόγηση για να αποφασιστεί η κατάλληλη θεραπεία.

Ο καπνός του τσιγάρου, η ατμοσφαιρική ρύπανση και άλλοι ερεθιστικοί παράγοντες δεν αποτελούν από μόνοι τους λοιμώξεις, μπορούν όμως να ερεθίσουν τους αεραγωγούς και να δυσκολέψουν την ανάρρωση.

Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν τη διάρκεια;

Δύο άνθρωποι με παρόμοια συμπτώματα δεν αναρρώνουν πάντα στον ίδιο χρόνο. Η διάρκεια μπορεί να επηρεαστεί από:

• την ηλικία,
• τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος,
• το κάπνισμα,
• την ποιότητα του ύπνου και την επαρκή ξεκούραση,
• την ενυδάτωση,
• την παρουσία άσθματος, διαβήτη ή άλλου χρόνιου νοσήματος,
• τη χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, γνωστή ως ΧΑΠ,
• τη βαρύτητα και την ακριβή αιτία της λοίμωξης.

Οι ηλικιωμένοι, οι ανοσοκατεσταλμένοι και τα άτομα με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα μπορεί να χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να αναρρώσουν και έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο επιπλοκών.

Πόσο διαρκεί η λοίμωξη του αναπνευστικού στα παιδιά;

Στα παιδιά, ένα κοινό κρυολόγημα διαρκεί συνήθως 7–10 ημέρες. Ο βήχας και οι ρινικές εκκρίσεις μπορεί να συνεχιστούν για περίπου δύο εβδομάδες, ακόμη και όταν το παιδί έχει αρχίσει να αισθάνεται καλύτερα.

Χρειάζεται επικοινωνία με παιδίατρο όταν τα συμπτώματα δεν παρουσιάζουν βελτίωση, διαρκούν περισσότερο από το αναμενόμενο ή συνοδεύονται από υψηλό πυρετό, δυσκολία στην αναπνοή, έντονη υπνηλία, αφυδάτωση ή πόνο στο στήθος.

Στα βρέφη και στα πολύ μικρά παιδιά απαιτείται μεγαλύτερη προσοχή, καθώς η κατάστασή τους μπορεί να μεταβληθεί γρηγορότερα.

Πόσο διαρκεί στους ενήλικες;

Στους περισσότερους ενήλικες, μια απλή ιογενής λοίμωξη διαρκεί περίπου 5–14 ημέρες. Ο πυρετός και ο πονόλαιμος συνήθως υποχωρούν νωρίτερα, ενώ ο βήχας μπορεί να συνεχιστεί για μεγαλύτερο διάστημα.

Η επιστροφή στην καθημερινότητα εξαρτάται από τη βαρύτητα των συμπτωμάτων και τη γενική κατάσταση του οργανισμού. Η ανεπαρκής ξεκούραση, το κάπνισμα και η έντονη καταπόνηση μπορεί να καθυστερήσουν την αίσθηση πλήρους ανάρρωσης.

Τα αντιβιοτικά δεν θεραπεύουν τις ιογενείς λοιμώξεις. Χορηγούνται μόνο όταν ο γιατρός διαπιστώσει ή υποψιαστεί βακτηριακή αιτία και κρίνει ότι είναι απαραίτητα.

Συμπτώματα και χρονική πορεία

Τα συχνότερα συμπτώματα μιας λοίμωξης του αναπνευστικού περιλαμβάνουν:

• βήχα,
• πονόλαιμο,
• ρινική καταρροή ή συμφόρηση,
• πυρετό,
• πονοκέφαλο,
• μυαλγίες,
• κόπωση.

Κατά τις πρώτες ημέρες, τα συμπτώματα μπορεί να γίνουν εντονότερα. Στη συνέχεια συνήθως αρχίζουν να υποχωρούν σταδιακά. Ο βήχας μπορεί να παραμείνει μετά την οξεία φάση, χωρίς αυτό να σημαίνει πάντοτε ότι η λοίμωξη εξακολουθεί να είναι ενεργή.

Αντίθετα, νέα επιδείνωση μετά από αρχική βελτίωση, επανεμφάνιση πυρετού ή δυσκολία στην αναπνοή χρειάζονται ιατρική αξιολόγηση.

Πότε χρειάζεται γιατρός;

Η διάρκεια από μόνη της δεν είναι το μοναδικό κριτήριο. Σημασία έχει επίσης η ένταση και η εξέλιξη των συμπτωμάτων.

Ζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια όταν εμφανίζονται:

• δύσπνοια ή έντονη δυσκολία στην αναπνοή,
• πόνος ή πίεση στο στήθος,
• κυάνωση στα χείλη ή στο πρόσωπο,
• σύγχυση, λιποθυμία ή ασυνήθιστη υπνηλία,
• σημεία σοβαρής αφυδάτωσης,
• ραγδαία επιδείνωση της γενικής κατάστασης.

Ιατρική συμβουλή χρειάζεται επίσης όταν ο πυρετός επιμένει, τα συμπτώματα χειροτερεύουν αντί να βελτιώνονται ή ο βήχας συνεχίζεται για αρκετές εβδομάδες.

Διάγνωση και αντιμετώπιση

Η διάγνωση βασίζεται συνήθως στο ιστορικό και στην κλινική εξέταση. Ανάλογα με τα συμπτώματα, ο γιατρός μπορεί να προτείνει πρόσθετες εξετάσεις, όπως αιματολογικό έλεγχο, τεστ για συγκεκριμένους ιούς ή ακτινογραφία θώρακα.

Η αντιμετώπιση μιας ήπιας ιογενούς λοίμωξης συνήθως περιλαμβάνει:

• ξεκούραση,
• επαρκή πρόσληψη υγρών,
• αποφυγή καπνίσματος,
• αντιπυρετικά ή αναλγητικά, εφόσον επιτρέπονται και χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τις οδηγίες γιατρού ή φαρμακοποιού.

Αποχρεμπτικά, αντιβηχικά ή άλλα σκευάσματα δεν είναι κατάλληλα για όλους. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται σε παιδιά, εγκύους, ηλικιωμένους και άτομα που λαμβάνουν άλλη φαρμακευτική αγωγή.

Τα αντιβιοτικά πρέπει να λαμβάνονται μόνο μετά από ιατρική οδηγία και μόνο για το χρονικό διάστημα που έχει οριστεί.

Τι μπορεί να βοηθήσει την ανάρρωση;

Δεν υπάρχει τρόπος να σταματήσει άμεσα μια λοίμωξη, ωστόσο ορισμένα απλά μέτρα βοηθούν τον οργανισμό να αναρρώσει:

• Επαρκής ύπνος και περιορισμός της έντονης δραστηριότητας.
• Συχνή πρόσληψη νερού και άλλων υγρών.
• Αποφυγή καπνού και άλλων ερεθιστικών ουσιών.
• Ισορροπημένη διατροφή.
• Αερισμός των εσωτερικών χώρων.
• Τήρηση των οδηγιών του γιατρού.

Η επιστροφή στην άσκηση και στις απαιτητικές δραστηριότητες καλό είναι να γίνεται σταδιακά, ιδιαίτερα μετά από πυρετό, πνευμονία ή έντονη κόπωση.

Πρόληψη των λοιμώξεων του αναπνευστικού

Ορισμένες καθημερινές συνήθειες μπορούν να μειώσουν την πιθανότητα μετάδοσης:

• Τακτικό πλύσιμο των χεριών.
• Κάλυψη στόματος και μύτης κατά τον βήχα ή το φτάρνισμα.
• Αποφυγή στενής επαφής όταν υπάρχουν έντονα συμπτώματα.
• Καλός αερισμός σε κλειστούς χώρους.
• Αποφυγή κοινής χρήσης προσωπικών αντικειμένων.
• Εμβολιασμός για τη γρίπη ή τον πνευμονιόκοκκο, όταν συστήνεται από τον γιατρό.

Τα μέτρα πρόληψης περιορίζουν κυρίως τον κίνδυνο μόλυνσης και μετάδοσης. Δεν εγγυώνται ότι μια λοίμωξη που έχει ήδη εμφανιστεί θα διαρκέσει λιγότερο.

Χρόνιες αναπνευστικές παθήσεις και επιπλοκές

Σε άτομα με άσθμα ή ΧΑΠ, μια λοίμωξη μπορεί να προκαλέσει παρόξυνση των συμπτωμάτων, όπως εντονότερη δύσπνοια, συριγμό ή αυξημένη παραγωγή πτυέλων.

Η παρόξυνση μπορεί να διαρκέσει περισσότερο από την αρχική λοίμωξη και να απαιτήσει προσαρμογή της θεραπείας. Για τον λόγο αυτό, οι ασθενείς με χρόνια αναπνευστικά νοσήματα πρέπει να επικοινωνούν εγκαίρως με τον γιατρό τους όταν παρατηρούν σημαντική αλλαγή στα συμπτώματά τους.

Συχνές ερωτήσεις για τη λοίμωξη του αναπνευστικού

Τι πρέπει να θυμόμαστε

• Οι περισσότερες ήπιες ιογενείς λοιμώξεις υποχωρούν σε 5–14 ημέρες.
• Ο βήχας και η κόπωση μπορεί να συνεχιστούν για δύο ή τρεις εβδομάδες.
• Η πνευμονία και οι λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού μπορεί να απαιτούν μεγαλύτερο χρόνο ανάρρωσης.
• Η διάρκεια εξαρτάται από την αιτία, την ηλικία, τη γενική υγεία και την ύπαρξη χρόνιων παθήσεων.
• Η επιδείνωση των συμπτωμάτων ή η δυσκολία στην αναπνοή χρειάζονται άμεση αξιολόγηση.

Η πληροφορία του άρθρου είναι ενημερωτική και δεν αντικαθιστά την εξέταση ή τις εξατομικευμένες οδηγίες επαγγελματία υγείας.

Πηγές

• NHS – Chest infection
• CDC
• European Respiratory Society