Μια πρωτοποριακή ερευνητική προσπάθεια φέρνει στο προσκήνιο τα δάκρυα όχι μόνο ως έκφραση συναισθημάτων, αλλά και ως πιθανό εργαλείο έγκαιρης ανίχνευσης καρκίνου του εγκεφάλου.
Δάκρυα – Η υπόθεση των ερευνητών
Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ, με επικεφαλής την καθηγήτρια Πέτρα Χάμερλικ, διερευνούν εδώ και χρόνια την ιδέα ότι τα δάκρυα περιέχουν πολύτιμες βιολογικές πληροφορίες για τον εγκέφαλο.
Η έρευνα, που χρηματοδοτείται από την καμπάνια Stand Up To Cancer, στηρίζεται στη στενή σχέση μεταξύ ματιών και εγκεφάλου μέσω του οπτικού νεύρου και των δακρυϊκών αδένων.
Γιατί τα δάκρυα;
Τα δάκρυα δεν έχουν μόνο προστατευτικό ρόλο για τα μάτια· μεταφέρουν θρεπτικά συστατικά, ανοσολογικά μόρια και δείκτες που μπορεί να αντανακλούν αλλαγές στο κεντρικό νευρικό σύστημα.
Καθώς ο εγκέφαλος προστατεύεται από τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό, τα βιολογικά «ίχνη» όγκων είναι δύσκολο να εντοπιστούν στο αίμα.
Γι’ αυτό, τα δάκρυα θεωρούνται μια πιθανή εναλλακτική πηγή έγκαιρων ενδείξεων.
Από την ιδέα στην κλινική πράξη
Η ερευνητική ομάδα ξεκίνησε το 2012, πραγματοποιώντας τρία χρόνια αργότερα μια πρώτη πιλοτική μελέτη στη Δανία με 164 συμμετέχοντες.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η συλλογή δακρύων με το απλό τεστ Schirmer (που χρησιμοποιείται στην ξηροφθαλμία) μπορεί να αποκαλύψει με ακρίβεια την παρουσία όγκων εγκεφάλου.
Σήμερα, με περισσότερα δεδομένα και ευρωπαϊκή συνεργασία, διεξάγεται η μεγάλη μελέτη INFORM σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Σουηδία, η Γερμανία, η Ελλάδα, η Σλοβακία και η Τσεχία. Στόχος είναι να επιβεβαιωθεί αν το τεστ δακρύων μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε μεγάλη κλίμακα.
Τι ελπίζουν οι επιστήμονες
Η Χάμερλικ, που έχασε τον πατέρα της από όγκο εγκεφάλου, τονίζει τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης.
Οι όγκοι συχνά ανιχνεύονται καθυστερημένα επειδή τα συμπτώματά τους —όπως πονοκέφαλοι ή σπασμοί— δεν είναι ειδικά.
Το όραμα της ερευνήτριας είναι να αναπτυχθεί ένα γρήγορο και αξιόπιστο τεστ, ώστε οι γιατροί να αποφασίζουν αν ένας ασθενής χρειάζεται άμεση μαγνητική τομογραφία.
Το τεστ δεν θα αντικαθιστά την MRI, αλλά θα λειτουργεί συμπληρωματικά, επιταχύνοντας τη διαδικασία διάγνωσης.
Το μέλλον της διάγνωσης
Αν η μέθοδος αποδειχθεί επιτυχής, λίγες σταγόνες δακρύων θα μπορούσαν να μετατραπούν σε πολύτιμο εργαλείο για την πρώιμη ανίχνευση όγκων εγκεφάλου, δίνοντας γρηγορότερα απαντήσεις στους ασθενείς και ελπίδα για καλύτερη πρόγνωση.
ΠΗΓΗ: Cancer Research UK