Η έκθεση εγκύων γυναικών σε καπνό από δασικές πυρκαγιές, ιδιαίτερα στα τελικά στάδια της εγκυμοσύνης, συνδέεται με αυξημένες πιθανότητες εμφάνισης αυτισμού στα παιδιά, σύμφωνα με πρόσφατη μεγάλη επιστημονική μελέτη από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Environmental Science & Technology και έρχεται να ενισχύσει τις ανησυχίες γύρω από τις επιπτώσεις της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην εμβρυϊκή ανάπτυξη.

Πώς πραγματοποιήθηκε η έρευνα

Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από περισσότερες από 200.000 γεννήσεις στη Νότια Καλιφόρνια, σε βάθος οκταετίας (2006–2014). Η συγκεκριμένη περιοχή επιλέχθηκε λόγω της συχνής εμφάνισης δασικών πυρκαγιών, αλλά και των αυξημένων διαγνώσεων αυτισμού στην παιδική ηλικία.

Στο πλαίσιο της μελέτης εξετάστηκε η χρονική διάρκεια και η ένταση της έκθεσης των εγκύων στον καπνό, καθώς και η περίοδος της κύησης κατά την οποία αυτή σημειώθηκε.

Τρίτο τρίμηνο και αυξημένος κίνδυνος

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα παιδιά των οποίων οι μητέρες είχαν εκτεθεί σε καπνό πυρκαγιών κατά το τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης παρουσίασαν μεγαλύτερη πιθανότητα να διαγνωστούν με αυτισμό έως την ηλικία των πέντε ετών.

Ο κίνδυνος φάνηκε να αυξάνεται σημαντικά όταν η έκθεση στον καπνό διαρκούσε πάνω από δέκα ημέρες στο τελευταίο στάδιο της κύησης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η πιθανότητα διάγνωσης αυτισμού ήταν κατά 23% υψηλότερη σε σύγκριση με παιδιά των οποίων οι μητέρες δεν είχαν εκτεθεί καθόλου σε καπνό.

Παράγοντες που συνδέθηκαν με αυξημένο κίνδυνο

Η ανάλυση των δεδομένων έδειξε επίσης ότι οι μητέρες παιδιών που διαγνώστηκαν με αυτισμό ήταν συχνότερα:

• μεγαλύτερης ηλικίας,

• χωρίς προηγούμενες ή με λιγότερες εγκυμοσύνες,

• με υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας ή διαβήτη πριν από τη σύλληψη.

Τα στοιχεία αυτά δεν αναιρούν τον ρόλο της περιβαλλοντικής έκθεσης, αλλά υπογραμμίζουν ότι πρόκειται για ένα πολυπαραγοντικό ζήτημα.

Πώς μπορεί να επηρεάζει ο καπνός την εμβρυϊκή ανάπτυξη

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι ο καπνός από πυρκαγιές περιέχει αιωρούμενα σωματίδια και βαρέα μέταλλα, τα οποία μπορούν να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος και να επηρεάσουν τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο του εμβρύου.

Η ιδιαίτερη ευαισθησία του τρίτου τριμήνου σχετίζεται με το γεγονός ότι πρόκειται για περίοδο έντονης εγκεφαλικής ανάπτυξης, στοιχείο που έχει αναδειχθεί και σε προηγούμενες έρευνες.

Τι λέει η επιστημονική κοινότητα

Τα ευρήματα συμβαδίζουν με παλαιότερη μελέτη του Πανεπιστημίου Harvard (2021), η οποία είχε δείξει ότι η έκθεση σε ατμοσφαιρική ρύπανση στα τελικά στάδια της εγκυμοσύνης μπορεί να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο νευροαναπτυξιακών διαταραχών.

Ωστόσο, οι ερευνητές τονίζουν ότι τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν άμεση αιτιώδη σχέση μεταξύ καπνού από πυρκαγιές και αυτισμού, αλλά καταγράφουν μια σημαντική συσχέτιση που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι έγκυες

Παρότι δεν είναι πάντα εφικτή η αποφυγή της έκθεσης σε καπνό από πυρκαγιές, οι ειδικοί επισημαίνουν τη σημασία της:

• ενημέρωσης για την ποιότητα του αέρα,

• αποφυγής εξωτερικών δραστηριοτήτων σε περιόδους έντονης ρύπανσης,

• και της γενικότερης παρακολούθησης της εγκυμοσύνης από επαγγελματία υγείας.

Η έρευνα αναδεικνύει την ανάγκη για πρόληψη και προστασία της εγκύου και του εμβρύου, ειδικά σε περιβάλλοντα με αυξημένο περιβαλλοντικό φορτίο.

Πηγή

• ACS Publications