Νέοι, τροχαία δυστυχήματα και απόσπαση προσοχής

Νέοι, τροχαία δυστυχήματα και απόσπαση προσοχής

Η οδήγηση είναι μια από τις πιο επικίνδυνες και ταυτόχρονα σύνθετες καθημερινές μας δραστηριότητες, ενώ η άφιξη στον προορισμό μας με ασφάλεια απαιτεί επιδεξιότητα, συγκέντρωση και ένα ευρύ φάσμα γνωστικών δεξιοτήτων.

Γράφει ο Χρήστος Γιαννούκας, εκπαιδευτής Οδήγησης & Κυκλοφοριακής Αγωγής

Γιαννούκας Χρήστος
Χρήστος Γιαννούκας, εκπαιδευτής Οδήγησης & Κυκλοφοριακής Αγωγής, σύμβουλος Οδικής Ασφάλειας ΕΝΕΚΠΑ και ΙΝΚΑ.

Κύριο παράγοντα κινδύνου για την πρόκληση τροχαίων ατυχημάτων αποτελεί η απόσπαση της προσοχής του οδηγού, καθώς μειώνει την αυτοσυγκέντρωση και τα αντανακλαστικά του, ενώ έρευνες σε παγκόσμιο επίπεδο αποκαλύπτουν ότι ευθύνεται για έως και το 30% των τροχαίων ατυχημάτων.

Αιτίες για την απόσπαση της προσοχής του οδηγού είναι η διαρκής χρήση των κινητών τηλεφώνων, τα συστήματα πλοήγησης/υποβοήθησης του οδηγού αλλά και άλλες δραστηριότητες, όπως η συζήτηση με συνεπιβάτες και η δυνατή μουσική, με αποτέλεσμα τη μείωση της αντίληψης του περιβάλλοντος του οδηγού (οχήματα και πεζοί, έλεγχος κυκλοφορίας).

Αποσυντονισμός του νευρωνικού βηματοδότη

Έρευνα που διενεργήθηκε πρόσφατα από το Ινστιτούτο Ipsos σε 12.400 άτομα από 11 ευρωπαϊκές χώρες αποκαλύπτει ότι το 53% των Ευρωπαίων οδηγών τηλεφωνεί κατά την οδήγηση χρησιμοποιώντας το σύστημα bluetooth, ενώ το 43% ρυθμίζει το GPS του ενώ οδηγεί. Επιπλέον κίνδυνοι που αναφέρονται είναι η υπνηλία στο τιμόνι αλλά και η επιθετική συμπεριφορά άλλων οδηγών.

Εάν αναλογιστούμε ότι ο ανθρώπινος παράγοντας είναι ο κυριότερος στην πρόκληση ατυχημάτων, η αμυντική οδήγηση είναι καθοριστικής σημασίας ώστε να αποφύγουμε πιθανούς κινδύνους, καθώς μας επιτρέπει να αντιδράσουμε εγκαίρως σε λάθη άλλων χρηστών της οδού.

Ακόμη, η κατανάλωση αλκοόλ αποτελεί εξίσου μεγάλο κίνδυνο, τόσο για τον οδηγό όσο και για τους υπόλοιπους χρήστες του δρόμου. Η κατανάλωσή του επηρεάζει αρνητικά τα αντανακλαστικά, την όραση, τη δυνατότητα της παρακολούθησης της διαδρομής, τη συγκέντρωση, τη δυνατότητα εκτίμησης κινδύνων και λήψης αποφάσεων.

Πρόσφατη έρευνα ομάδας του ΕΜΠ (NTUA) αναφέρει ότι οι οδηγοί ηλικίας 20-29 ετών εμφανίζουν τριπλάσια πιθανότητα εμπλοκής σε ατύχημα σε σχέση με τους οδηγούς άνω των 30 ετών.

Στην Ελλάδα, τα τροχαία ατυχήματα αποτελούν, σύμφωνα με τα στατιστικά, την πρώτη αιτία θανάτου σε ηλικίες 19-39 ετών, ενώ υπολογίζεται ότι πάνω από το 50% των θανατηφόρων τροχαίων οφείλεται στην κατανάλωση αλκοόλ και άλλων ουσιών.

Οι νέοι οδηγοί φαίνεται να διατρέχουν 2-3 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να εμπλακούν σε θανατηφόρο ή άλλο δυστύχημα σε σχέση με τους πιο έμπειρους οδηγούς, ενώ οι έφηβοι / νεαροί άνδρες αντιπροσωπεύουν το 72% και 82% (!) αντίστοιχα των θυμάτων από τροχαίο συμβάν.

Πατάω κόρνα στο αυτοκίνητο

Πρωτιά στην κακή οδική παιδεία

Σύμφωνα με σχετική έκθεση που δημοσίευσε το ETSC, η χώρα μας διατηρεί την πρωτιά και στις συγκρούσεις με μόνο ένα όχημα, με κύρια αίτια την υπερβολική ταχύτητα, την απόσπαση προσοχής και το αλκοόλ, με θύματα κυρίως νέους οδηγούς και επιβάτες.

Όλα τα παραπάνω αντικατοπτρίζουν μια θλιβερή πραγματικότητα και ταυτόχρονα την άμεση ανάγκη για οδική παιδεία και μαθήματα κυκλοφοριακής αγωγής, γνωρίζοντας ότι μόνο η έγκαιρη ευαισθητοποίηση των νέων (οδηγών) θα συμβάλει καθοριστικά στη μείωση των τροχαίων δυστυχημάτων. Κύριος παράγοντας εξάλειψης των παραπάνω παραγόντων των οδικών ατυχημάτων αποτελεί η οδική παιδεία. Η οδική παιδεία πρέπει να ξεκινά από την παιδική ηλικία και αποτελεί ευθύνη των ενήλικων ατόμων που συναναστρέφονται με τα παιδιά (γονείς, εκπαιδευτικοί) ώστε να τα προστατέψoυν από την κυκλοφοριακή «ζούγκλα».

Οδική ασφάλεια και κυκλοφοριακή αγωγή

Για την έγκαιρη ευαισθητοποίηση και αντιμετώπιση της ελλιπούς οδικής παιδείας θα πρέπει να πραγματοποιούνται υποχρεωτικά δράσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα σε σχολεία όλων των βαθμίδων, τα οποία θα περιλαμβάνουν τους βασικούς κανόνες της οδικής κυκλοφορίας, τη σωστή οδική συμπεριφορά πεζών και οδηγών, τη διαμόρφωση κυκλοφοριακής συνείδησης και τη σωστή κυκλοφοριακή συμπεριφορά, ενώ εξίσου σημαντικές είναι και οι βιωματικές δράσεις.

Επίσης, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η οδική συμπεριφορά των παιδιών διαμορφώνεται και επηρεάζεται καθοριστικά από τη συμπεριφορά που παρουσιάζει το περιβάλλον τους. Τα μικρά παιδιά ειδικά ενεργούν μιμούμενα το παράδειγμα που λαμβάνουν από τους γύρω τους. Ο γονέας, δηλαδή, πρέπει να φροντίσει να φοράει πάντοτε ζώνη ασφαλείας, να παρουσιάζει στο παιδί με απτά παραδείγματα τους κινδύνους που ελλοχεύουν από τη λανθασμένη οδική συμπεριφορά και να είναι πάντοτε πρόθυμος να το συμβουλέψει και να απαντήσει σε κάθε του απορία.

Στατιστικά στερούνται διπλώματος
Στατιστικά στοιχεία από το Αρχηγείο της ΕΛ.ΑΣ. που καταγράφει τους οδηγούς, οι οποίοι κατά τη διάρκεια τροχονομικών ή λοιπών ελέγχων από τους αστυνομικούς διαπιστώθηκε ότι στερούνται διπλώματος.

Εάν αναλογιστούμε ότι ένας υποψήφιος οδηγός στην ηλικία των 18 έχει «εκπαιδευτεί» με έναν λανθασμένο και επικίνδυνο τρόπο από την κοινωνία και το περιβάλλον του, μπορούμε να αντιληφθούμε την τεράστια δυσκολία που αντιμετωπίζουν οι εκπαιδευτές των σχολών οδήγησης και κατ’ επέκταση να αναρωτηθούμε: Είναι εφικτό να αλλάξει κανείς τη νοοτροπία που διαμορφώθηκε στα 18 αυτά χρόνια σε λίγες μόνο ώρες πρακτικής και θεωρητικής εκπαίδευσης;

Η σωστή εκπαίδευση των υποψήφιων οδηγών άπτεται της επιλογής της σχολής οδηγών. Επιπρόσθετα, η ίδια η πολιτεία είναι αναγκαίο να ενημερώνει τους πολίτες σχετικά με την απόκτηση διπλώματος και τι πρέπει να αναζητούν από την εκάστοτε σχολή οδηγών. Σημαντική συμβολή στην ευαισθητοποίηση της κοινωνίας έχουν οι καμπάνιες ενημέρωσης στον τομέα της οδικής ασφάλειας και των τροχαίων ατυχημάτων.

Εξάλλου, το πιο σημαντικό είναι ότι «οδική παιδεία σημαίνει σέβομαι τους άλλους χρήστες του οδικού δικτύου, ακολουθώ τους κανόνες και πρωταρχικός μου στόχος είναι να φτάσω με ασφάλεια στον προορισμό μου».

Οι νέοι μας πρέπει να αντιληφθούν ότι ο δρόμος δεν είναι δικός τους. Δεν είμαστε μόνοι μας. Είμαστε κομμάτι ενός συνόλου και όλοι πρέπει να φτάσουμε ασφαλείς στον προορισμό μας. Κανείς δεν είναι άτρωτος! Η ασφαλής οδήγηση / μετακίνηση είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το πανανθρώπινο δικαίωμα στη ζωή.

 

 

 

× Εγγραφείτε τώρα στο newsletter μας

Αρχίστε να λαμβάνετε ενημερώσεις σχετικά με την υγεία, τη διατροφή, την ομορφιά και την φυσική κατάσταση.