Η αύξηση βάρους στην μεσήλικη ζωή είναι συνηθισμένη υπόθεση. Μια νέα μελέτη όμως διαπιστώνει ότι πολύ συχνά οφείλεται σε συνταγογραφούμενα φάρμακα. Οι θεραπείες για άγχος, υψηλή αρτηριακή πίεση, διαβήτη και άλλες παθολογικές καταστάσεις αυξάνουν το κοιλιακό σας βάρος.

Πολλές γυναίκες παρουσιάζουν αύξηση βάρους, ειδικά στην κοιλιακή περιοχή, κατά τη μετάβαση τους στην εμμηνόπαυση. Χρησιμοποιώντας δεδομένα από την Πρωτοβουλία για την Υγεία των Γυναικών , μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στo Μenopause, ανακάλυψε ότι το σωματικό βάρος αυξάνεται από τα φάρμακα που συχνά συνταγογραφούνται στις γυναίκες: ειδικότερα από τα αντικαταθλιπτικά  χάπια για άγχος και κατάθλιψη , τους βήτα-αποκλειστές για την υψηλή αρτηριακή πίεση και την ινσουλίνη για το διαβήτη .

Δεν φταίνε μόνο οι ορμόνες

«Σε αυτό το σημείο της ζωής τους, οι γυναίκες μπορεί να παρακολουθούνται τακτικά από τους γιατρούς τους και να λαμβάνουν θεραπεία για χρόνιες ασθένειες, με φάρμακα που μπορούν να προκαλέσουν αύξηση βάρους. Πιστεύουν ότι η αύξηση οφείλεται στην εμμηνόπαυση, αγνοώντας το γεγονός ότι ορισμένα από αυτά τα φάρμακα προκαλούν από μόνα τους αύξηση βάρους », λέει η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Fatima Cody Stanford, MD, MPH., γιατρός παχυσαρκίας για ενήλικες, εφήβους και παιδιά και διευθύντρια εξωτερικών συμβουλευτικών υπηρεσιών για το Κέντρο Βάρους του Γενικού Νοσοκομείου της Μασαχουσέτης στη Βοστώνη.

Το επιστημονικό περιοδικό της Βορειοαμερικανικής Εταιρείας εμμηνόπαυσης (NAMS) , έχει δημοσιεύσει επίσης μια περίληψη βίντεο αυτής της μελέτης .

Πως επηρεάζουν τα φάρμακα το μέγεθος της μέσης

Κατά την έναρξη της έρευνας, μετρήθηκε ο δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) και το μέγεθος της μέσης. Επαναλήφθηκε η μέτρηση, ξανά, τρία χρόνια μετά. Το μέγεθος της μέσης ήταν ένας σημαντικός παράγοντας, επειδή ο ΔΜΣ δεν λαμβάνει υπόψη σε ποια περιοχή του σώματος διατηρείται το βάρος. Κατά τη μετάβαση στην εμμηνόπαυση, η μείωση επιπέδων των οιστρογόνων προκαλεί το βάρος να μετατοπιστεί από τους γοφούς, τους μηρούς και τους γλουτούς στην κοιλιακή περιοχή.

Στη συνέχεια, οι ερευνητές ανέλυσαν τα αποτελέσματα, λαμβάνοντας υπόψη τη χρήση γνωστών φαρμάκων που συμβάλλουν στο βάρος των συμμετεχόντων. Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι γυναίκες που έπαιρναν τουλάχιστον ένα φάρμακο που προκαλεί αύξηση βάρους, είχαν μεγαλύτερη αύξηση του ΔΜΣ και της περιφέρειας της μέσης.

Το μεγαλύτερο άλμα παρατηρήθηκε στην χρήση φαρμακευτικής αγωγή αντικαταθλιπτικών και ινσουλίνης . Η λήψη δύο ή περισσότερων από αυτά τα φάρμακα ώθησε την αύξηση βάρους ακόμη περισσότερο, ειδικά μεταξύ εκείνων που λαμβάνουν συνδυασμό αντικαταθλιπτικών και β-αποκλειστών

Ο σύνδεσμος μεταξύ εμμηνόπαυσης και των ειδικών συνθηκών που απαιτούν φαρμακευτική αγωγή

«Η μετάβαση στην εμμηνόπαυση συμβαίνει το ίδιο χρονικό διάστημα που οι γυναίκες αναπτύσσουν υπέρταση και είναι γνωστό ότι είναι μια περίοδος ευπάθειας όσον αφορά τη διάθεση, οπότε πολλές γυναίκες χρησιμοποιούν αντικαταθλιπτικά και βήτα-αποκλειστές κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Επίσης, η αύξηση βάρους είναι συχνή στην μεσήλικη ζωή και μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη υπέρτασης και διαταραχών της διάθεσης », εξηγεί η Stephanie Faubion, MD , ιατρική διευθύντρια της North American Menopause Society.

Τα άτομα που αναπτύσσουν υπερβολικό βάρος ή παχυσαρκία αναπτύσσουν συχνά αντίσταση στην ινσουλίνη , γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα εξέλιξής τους στον διαβήτη τύπου 2 . Δεν χρειάζονται όμως όλοι την χρήση της ινσουλίνης, όταν αναπτύσσουν διαβήτη τύπου 2. Ο γιατρός μπορεί να τη συνταγογραφήσει στην περίπτωση που η αλλαγή στη διατροφή, στον τρόπο ζωής, ή στην από του στόματος θεραπεία, δεν επαρκούν για τη διαχείριση της πάθησης.

Ερωτήσεις που πρέπει να κάνετε για τα φάρμακα όταν βρίσκεστε στην εμμηνόπαυση

Οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης δεν γνωρίζουν πάντα ότι ορισμένα φάρμακα μπορούν να επηρεάσουν το βάρος. «Μετά τη συνταγογράφηση, κάντε τη δική σας έρευνα. Αναζητήστε ανεπιθύμητες ενέργειες στα φύλλα οδηγιών και σε ποιο ποσοστό των ασθενών προκαλείτε αύξηση βάρους. Στη συνέχεια, συζητήστε με το γιατρό σας », λέει η Stanford.

Ερωτήσεις που μπορείτε να κάνετε:

• Μήπως θα μπορούσα να δόκιμάσω πρώτα αλλαγές στη διατροφή και τον τρόπο ζωής ;
• Ποια είναι η χαμηλότερη δόση φαρμάκου που θα είναι όμως αποτελεσματική;
• Υπάρχουν άλλα φάρμακα σε αυτήν την κατηγορία, που έχουν μικρότερη επίδραση στο βάρος;

Προειδοποίηση: Μην σταματήσετε ένα συνταγογραφούμενο φάρμακο χωρίς πρώτα να συμβουλευτείτε το γιατρό σας.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γιατροί για τα φάρμακα και την αύξηση βάρους

Οι γιατροί πρέπει να μάθουν ποια φάρμακα προκαλούν αύξηση βάρους. Και εάν πρέπει ακόμα να χρησιμοποιούν τους παράγοντες που προάγουν την αύξηση βάρους, τότε πρέπει να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν φάρμακα για τη θεραπεία του υπέρβαρου ατόμου και της παχυσαρκίας. Δυστυχώς, δεν είναι μια ικανότητα που έχουν οι περισσότεροι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης. «Πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι οι γιατροί, είμαστε συχνά ένα μέρος του προβλήματος και δεν το συνειδητοποιούμε,», σημειώνει Stanford.

Η συνεργασία με τον γιατρό 

«Αυτή η μελέτη υπογραμμίζει τις σημαντικές δυσμενείς επιπτώσεις στην παχυσαρκία στην υγεία και στη σχέση μεταξύ της χρήσης φαρμάκων που συμβάλλουν στο βάρος, όπως αντικαταθλιπτικά, αντιυπερτασικά και ινσουλίνη σε γυναίκες μέσης ηλικίας. Εκτός από τη διασφάλιση ότι αυτά τα φάρμακα χρησιμοποιούνται σωστά, και στις χαμηλότερες δόσεις που απαιτούνται για την επίτευξη των επιθυμητών αποτελεσμάτων, θα πρέπει να να δοθεί έμφαση στις στρατηγικές τρόπου ζωής για τον μετριασμό αυτών των ανεπιθύμητων ενεργειών, όπως στην ποιότητα της διατροφής, στο επίπεδο σωματικής δραστηριότητας, και στη διάρκεια του ύπνου », δήλωσε ο Δρ Faubion, ο οποίος είναι διευθυντής στο Κέντρο Υγείας των Γυναικών της Mayo Clinic.