fbpx

Ο όρος «δυσλεξία» χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά από τον καθηγητή Berlin της Στουτγκάρδης (1887) προς κατάργηση του όρου «λεξική τύφλωση».

Τι είναι η Δυσλεξία;
Η Δυσλεξία είναι ένα σύνδρομο δηλαδή μία ομάδα χαρακτηριστικών και σημαίνει την εξαιρετική δυσκολία στην επεξεργασία του γραπτού λόγου και κατά συνέπεια την δυσκολία στην ανάγνωση, δυσανάλογα επίμονη προς την ηλικία και το νοητικό δυναμικό του μαθητή και επίσης επίμονη αδυναμία στην εκμάθηση της ορθογραφίας των λέξεων και στην αυτοματοποίηση της ορθογραφικής ικανότητας (Μαυρομμάτη, 1995).

Η ενημέρωση και η γνώση περί μαθησιακών δυσκολιών διευκολύνουν τη ζωή των παιδιών σε πολλά επίπεδα όχι μόνο στις σχολικές επιδόσεις. Η δυσλεξία  είναι η πιο κοινή από τις ειδικές μαθησιακές δυσκολίες. Πολλά παιδιά παρουσιάζουν δυσκολίες στην κατανόηση όσο και στην κωδικοποίηση/αποκωδικοποίηση του γραπτού λόγου. Συνέπεια της δυσλεξίας μπορεί να είναι μία απλή δυσκολία στην ανάγνωση, στη γραφική επιδεξιότητα, στην ορθογραφία ή στην αριθμητική έως και πλήρης αναλφαβητισμός. Τα συμπτώματα διαφέρουν από άτομο σε άτομο.

Ένα δυσλεξικό άτομο:

• Δεν παρουσιάζει πνευματική καθυστέρηση.
• Δεν παρουσιάζει αισθητηριακή ανεπάρκεια (ακοή, όραση).
• Δεν παρουσιάζει ψυχιατρικά ή σοβαρά συναισθηματικά προβλήματα.
• Είχε επαρκείς ευκαιρίες φοίτησης στο σχολείο.
• Είναι συχνότερα αγόρι παρά κορίτσι.
• Μπορεί να έχει άλλα δυσλεξικά άτομα στο γενεαλογικό του δέντρο.

Πώς σκιαγραφείται ένα δυσλεξικό άτομο;

• Έλλειψη ενδιαφέροντος για τα βιβλία
• Έλλειψη στην οργάνωση στην μελέτη και στον προσωπικό του χώρο
• Υπερκινητικότητα/Αδεξιότητα
• Δυσκολία στην εκμάθηση χρονικών εννοιών
• Δυσκολία στην αποστήθιση σειρών

Στην ανάγνωση 

• Διαβάζει αργά και συλλαβιστά
• Χάνεται μέσα στο κείμενο
• Παρατονίζει
• Αντικαθιστά λέξεις που μοιάζουν π.χ.μάμα για μητέρα, μήλο για μιλώ
• Αγνοεί τα σημεία στίξης
• Διαβάζει συλλαβιστά και μονότονα

Στη γραφή 

• Παρουσιάζει κακογραφία
• Αφαιρεί γράμματα π.χ. έπεσ για έπεσε
• Έχει οπτικές συγχύσεις γραμμάτων π.χ. τ-π, 3- ε, 9- ρ
• Έχει φωνολογικές συγχύσεις γραμμάτων π.χ. φ – β, σ – ζ, θ – δ, χ – γ
• Απλοποιεί τα συμπλέγματα π.χ. πάνιο για μπάνιο
• Έχει ατονίες και παρατονίες
• Χρησιμοποιεί ακουστική γραφή

Χαρακτηριστικά Γνωστικών Λειτουργιών

• Μειωμένος προσανατολισμός χώρου/χρόνου
• Δυσκολίες στην πλευρίωση και ημισφαιρική συνεργασία
• Δυσλειτουργία της μνήμης- χωρητικότητα, κωδικοποίηση-αποκωδικοποίηση

Πιθανές δευτερογενείς συναισθηματικές Δυσκολίες
• Χαμηλή Αυτοεκτίμηση
• Ανασφάλεια
• Άρνηση για μελέτη – Αδράνεια
• Υιοθέτηση αρνητικών ρόλων κ.λ.π.

Διάγνωση και αντιμετώπιση δυσλεξίας
Η διάγνωση της δυσλεξίας είναι μία χρονοβόρα και πολύπλοκη διαδικασία. Λόγω των πολλών παραγόντων που εμπλέκονται στο δυσλεξικό σύνδρομο θεωρείται απαραίτητο, η διάγνωση να γίνει στα πλαίσια πολυθεματικής ομάδας.

Κλινικό Ψυχολόγο: Ο κλινικός ψυχολόγος χρησιμοποιεί δοκιμασίες γνωστικών λειτουργιών, συναισθηματικής ανάπτυξης και προσωπικότητας καθώς και άλλες νευροψυχολογικές δοκιμασίες. Τα αποτελέσματα μας δίνουν όχι μόνο το δείχτη νοημοσύνης και το προφίλ των γνωστικών ικανοτήτων του παιδιού αλλά και τις πιθανές δυσλειτουργίες της μνήμης.
Λογοπαθολόγος: Ο Λογοπαθολόγος αξιολογεί τον προφορικό λόγο, τις φωνολογικές ικανότητες (ακουστική διάκριση, κατάτμηση, συγκερασμό) και το αντίκτυπο αυτών στο γραπτό λόγο.
Ειδικός Παιδαγωγός: Ο Ειδικός Παιδαγωγός διερευνά τις δυσκολίες τόσο στον γραπτό όσο και στην κατανόηση/επεξεργασία του κειμένου λόγο.
Στην πολυθεματική αυτή ομάδα είναι πολύτιμη η συνεργασία των γονέων και των εκπαιδευτικών.

Αφού δοθεί η διάγνωση τότε και πάλι πολυθεματικά καταρτίζεται εξατομικευμένο πρόγραμμα αντιμετώπισης το οποίο βασίζεται πάνω στο προφίλ των ικανοτήτων του παιδιού. Το θεραπευτικό πρόγραμμα είναι αυστηρά δομημένο αλλά και ευέλικτο, ανάλογα με το ρυθμό προόδου που εμφανίζει το παιδί σε κάθε στάδιο αντιμετώπισης. Στόχος του προγράμματος αποκατάστασης είναι να εφοδιαστεί το παιδί με στρατηγικές ελέγχου και αυτορρύθμισης των δυσκολιών του.

Μύθοι περί δυσλεξίας 

Μύθος 1. Η δυσλεξία είναι αρρώστια
Η δυσλεξία και φυσικά δεν είναι αρρώστια. Η Διεθνής ομοσπονδία Νευρολογίας καθορίζει τη δυσλεξία ως δυσκολία που εκδηλώνεται σε απροσδόκητη αποτυχία στην εκμάθηση του γραπτού λόγου, ιδιαίτερα της ανάγνωσης, παρά τη φυσιολογική νοημοσύνη, την επαρκή σχολική εκπαίδευση και τις επαρκείς κοινωνικο-πολιτικές ευκαιρίες. Εμπεριέχει στοιχεία από όλες τις μορφές των Μαθησιακών Δυσκολιών και γι’ αυτό θεωρείται η κυριότερη αυτών. Συνδέεται με όλες τις λειτουργίες της γλώσσας με προεκτάσεις και στη μαθηματική σκέψη. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι δεν παρουσιάζονται όλα τα συμπτώματα της Δυσλεξίας με την ίδια μορφή σε όλα τα παιδιά.

Μύθος 2. Μπορεί το πρόβλημα αυτό να αντιμετωπιστεί πλήρως και να αποκατασταθεί η όποια δυσλειτουργία υπάρχει
Οι Μαθησιακές Δυσκολίες είναι μια δια βίου συνθήκη. Η ένταση των συμπτωμάτων τους είναι διαφορετική σε κάθε ηλικία του παιδιού, το συνοδεύουν όμως για όλη του τη ζωή. Με την κατάλληλη εκπαίδευση οι μαθητές με Μαθησιακές Δυσκολίες ανταποκρίνονται πιο θετικά απέναντι στη μάθηση. Παρ’ όλα αυτά μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επιστημονική έρευνα ή εκπαιδευτικό πρόγραμμα που να μπορεί να θεραπεύσει πλήρως τις Μαθησιακές Δυσκολίες.

Μύθος 3. Είναι κληρονομικό
Σήμερα είναι γνωστό και επιστημονικό τεκμηριωμένο πως η αιτία της δυσλεξίας βασίζεται  σε νευρολογική διαταραχή. Πρόκειται, λοιπόν, για μια νευρολογική διαταραχή κι όχι για ένα περιβαλλοντικό πρόβλημα.

Μύθος 4. Οι δυσλεκτικοί απλά είναι τεμπέληδες
Οι μαθητές με Μαθησιακές Δυσκολίες πολλές φορές δείχνουν την εικόνα του μαθητή που βαριέται, εικόνα φυσικά που είναι ανακριβής. Απλά χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να ολοκληρώσουν μία εργασία. Επίσης, τις περισσότερες φορές στην προσπάθειά τους να αποφύγουν άλλη μία αποτυχία, αποφεύγουν να εμπλακούν σε ακαδημαϊκές εργασίες.

Μύθος 5. Δεν είναι αναγκαία η πρώιμη παρέμβαση από κάποιο ειδικό
Όσο πιο έγκαιρα γίνει η διάγνωση και η παρέμβαση από ειδικό, τόσο πιο ενθαρρυντικά και θετικά είναι τα αποτελέσματα στην ακαδημαϊκή και κοινωνική εξέλιξη του παιδιού. Σε μικρή ηλικία είναι δύσκολο να γίνει έγκυρη διάγνωση. Ωστόσο, με ειδικά εργαλεία ανίχνευσης μπορούμε να εντοπίσουμε τους μαθητές που βρίσκονται σε ομάδες υψηλού κινδύνου και να τους υποστηρίξουμε με κατάλληλα προγράμματα.

Μύθος 6. Οι δυσλεκτικοί είναι χαμηλής νοημοσύνης
Οι μαθητές με Μαθησιακές Δυσκολίες έχουν τουλάχιστον «φυσιολογικό» δείκτη νοημοσύνης. Ενώ σε κάποια από τα παιδιά αυτά ο δείκτης νοημοσύνης τους είναι υψηλός. Το κατώτερο επίπεδο νοημοσύνης, πάντως, των παιδιών με Μαθησιακές Δυσκολίες είναι το κατώτερο όριο του «φυσιολογικού».

Μύθος 9. Ελάχιστες ελπίδες έχουν στο εργασιακό χώρο 
Όπως και στις σπουδές, έτσι και στον εργασιακό χώρο, η δυσλεξία δε σημαίνει αποτυχία. Οι δυσκολίες στην ενήλικη ζωή αφορούν κυρίως τη διαχείριση του χώρου και του χρόνου, την οργάνωση και αυτορρύθμιση. Παράγοντες που επηρεάζουν άμεσα την εργασία ενός ατόμου. Αν όμως έχει υποστηριχτεί σωστά κατά την προσχολική, σχολική και έφηβη ζωή του δε θα αντιμετωπίσει μεγάλα και σοβαρά προβλήματα.

× Εγγραφείτε τώρα στο newsletter μας

Αρχίστε να λαμβάνετε ενημερώσεις σχετικά με την υγεία, τη διατροφή, την ομορφιά και την φυσική κατάσταση.