Οι λειχήνες δέρματος είναι μια κατάσταση που μπορεί να προκαλέσει πρήξιμο και ερεθισμό στο δέρμα και γενικότερα οι λειχήνες δημιουργούν προβλήματα στα μαλλιά, τα νύχια και τους βλεννογόνους. Οι λειχήνες δέρματος εμφανίζονται συνήθως ως μοβ εξανθήματα και συνοδεύονται από φαγούρα. Στο στόμα, τον κόλπο και σε άλλες περιοχές που καλύπτονται από μια βλεννογόνο μεμβράνη, ο λειχήνας σχηματίζει λευκές κηλίδες, μερικές φορές με επώδυνες πληγές.
Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να διαχειριστούν τυπικές, ήπιες περιπτώσεις λειχήνων στο σπίτι, χωρίς ιατρική φροντίδα. Εάν η κατάσταση προκαλεί πόνο ή σημαντικό κνησμό, μπορεί να χρειαστείτε συνταγογραφούμενα φάρμακα. Οι λειχήνες δέρματος δεν είναι μεταδοτικοί. 
Λειχήνες δέρματος – Συμπτώματα
Τα συμπτώματα του λειχήνα ποικίλλουν ανάλογα με την περιοχή. Χαρακτηριστικά σημεία και συμπτώματα είναι:
- Κόκκινα, επίπεδα εξανθήματα πιο συχνά στο εσωτερικό του αντιβραχίου, στον καρπό ή τον αστράγαλο, και μερικές φορές στα γεννητικά όργανα
- Φαγούρα
- Φουσκάλες που σπάνε σχηματίζοντας κρούστες
- Λευκές κηλίδες στο στόμα, στα χείλη ή τη γλώσσα
- Επώδυνες πληγές στο στόμα ή στον κόλπο
- Απώλεια μαλλιών
- Αλλαγή στο χρώμα του τριχωτού της κεφαλής
- Ζημιά ή απώλεια νυχιών
Λειχήνες δέρματος – Πότε να δείτε έναν γιατρό
Επισκεφθείτε το γιατρό σας εάν εμφανιστούν στο δέρμα σας μικροσκοπικά εξογκώματα που μοιάζoυν με εξανθήματα χωρίς προφανή λόγο, όπως γνωστή αλλεργική αντίδραση ή επαφή με δηλητηριώδη κισσό. Επισκεφθείτε επίσης το γιατρό σας εάν εμφανίσετε οποιαδήποτε συμπτώματα που σχετίζονται με λειχήνα του στόματος, των γεννητικών οργάνων, του τριχωτού της κεφαλής ή των νυχιών. Είναι καλύτερο να λάβετε μια άμεση και ακριβή διάγνωση, επειδή μια σειρά από δερματικές και βλεννογονικές παθήσεις μπορεί να προκαλέσουν βλάβες και δυσφορία.
Λειχήνες δέρματος – Αιτίες
Οι λειχήνες δέρματος εμφανίζονται όταν το ανοσοποιητικό σας σύστημα επιτίθεται στα κύτταρα του δέρματος. Δεν είναι σαφές γιατί συμβαίνει αυτή η ανώμαλη ανοσολογική απάντηση. Η κατάσταση δεν είναι μεταδοτική.
Ο λειχήνας μπορεί να ενεργοποιηθεί από:
- Λοίμωξη από ηπατίτιδα C
- Εμβόλιο γρίπης
- Ορισμένες χρωστικές, χημικά και μέταλλα
- Αναλγητικά, όπως ιβουπροφαίνη (Advil, Motrin IB, άλλα) και ναπροξένη (Aleve, άλλα)
- Ορισμένα φάρμακα για καρδιακές παθήσεις, υψηλή αρτηριακή πίεση ή αρθρίτιδα
Ο καθένας μπορεί να αναπτύξει λειχήνα. Αλλά η κατάσταση επηρεάζει συχνότερα τους ενήλικες μέσης ηλικίας. Ο στοματικός λειχήνας επηρεάζει συχνότερα τις γυναίκες μέσης ηλικίας.
Λειχήνες δέρματος – Επιπλοκές
Ο λειχήνας μπορεί να είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί στον αιδοίο και στον κόλπο, προκαλώντας έντονο πόνο και μερικές φορές αφήνοντας ουλές. Η σεξουαλική δυσλειτουργία μπορεί να γίνει μια μακροπρόθεσμη επιπλοκή. Οι στοματικές πληγές μπορεί να επηρεάσουν την ικανότητά σας να τρώτε. Το προσβεβλημένο δέρμα μπορεί να παραμείνει ελαφρώς πιο σκούρο ακόμη και μετά την απομάκρυνση του εξανθήματος, ειδικά σε άτομα με σκούρο δέρμα. Ο λειχήνας του στόματος αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του στόματος. Αν αφεθεί χωρίς θεραπεία, ο λειχήνας του ακουστικού πόρου μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια ακοής.
Λειχήνες δέρματος – Αντιμετώπιση
Η θεραπεία εξαρτάται από την ένταση και το σημείο εμφάνισης των βλαβών. Σε ήπιες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί μόνο ενυδατική φροντίδα και αποφυγή ερεθιστικών παραγόντων. Αν ο κνησμός ή ο πόνος είναι έντονος, ο γιατρός μπορεί να συστήσει κορτικοστεροειδή τοπικά ή από το στόμα, αντιισταμινικά για τον έλεγχο της φαγούρας ή φάρμακα που ρυθμίζουν την ανοσολογική αντίδραση. Η τακτική ιατρική παρακολούθηση βοηθά στην πρόληψη επιπλοκών και στη διατήρηση της υγείας του δέρματος.
Συχνές Ερωτήσεις
▶️ Είναι μεταδοτικοί οι λειχήνες του δέρματος;
Όχι, δεν είναι μεταδοτικοί. Οι λειχήνες προκαλούνται από ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού και δεν μεταδίδονται από άτομο σε άτομο μέσω επαφής ή αντικειμένων.
▶️ Πόσο διαρκούν τα συμπτώματα;
Τα εξανθήματα συνήθως υποχωρούν μέσα σε μερικούς μήνες, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να επιμείνουν περισσότερο. Η θεραπεία επιταχύνει την επούλωση και μειώνει τις υποτροπές.
▶️ Μπορώ να προλάβω την εμφάνιση λειχήνων;
Δεν υπάρχει απόλυτη πρόληψη, αλλά η ενίσχυση του ανοσοποιητικού, η αποφυγή άγχους και η σωστή φροντίδα του δέρματος μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισης ή επανεμφάνισης.
▶️ Μπορούν οι λειχήνες να αφήσουν σημάδια;
Ναι, σε μερικές περιπτώσεις το δέρμα παραμένει πιο σκούρο ή ανοιχτό μετά την επούλωση, ειδικά σε άτομα με σκουρόχρωμο δέρμα. Συνήθως τα σημάδια εξασθενούν σταδιακά με τον χρόνο.
Συμπέρασμα
Οι λειχήνες του δέρματος είναι ενοχλητικοί αλλά αντιμετωπίσιμοι. Με σωστή διάγνωση, φαρμακευτική αγωγή όταν χρειάζεται και προσοχή στους ερεθιστικούς παράγοντες, τα συμπτώματα μπορούν να υποχωρήσουν πλήρως και να προληφθούν οι υποτροπές.