Ένα 14χρονο παιδί με αυτισμό στην Αττική μένει εκτός σχολείου, παρότι υπάρχει σχολείο, υπάρχει σχολική μεταφορά και η οικογένεια έχει ήδη απευθυνθεί στις αρμόδιες υπηρεσίες και στην Περιφέρεια ζητώντας λύση.

Το πρόβλημα είναι συγκεκριμένο: το σχολικό μπορεί να παραλάβει το παιδί από το σπίτι περίπου στις 8 το πρωί, όταν η μητέρα του —εργαζόμενη και μονογονέας— πρέπει ήδη να βρίσκεται στη δουλειά της. Νωρίτερα δεν μπορεί να μεταφέρει η ίδια το παιδί στο σχολείο, καθώς το σχολείο δεν έχει ακόμη ανοίξει για να το παραλάβει.

Η οικογένεια έχει ζητήσει διαφορετική μεταφορά μέσω ταξί. Μέχρι στιγμής, σύμφωνα με τις πληροφορίες του Health4U, η αναζήτηση μεταφορέα δεν έχει καταλήξει σε κάποιον που να αναλάβει το συγκεκριμένο δρομολόγιο.

Έτσι, ενώ η διοικητική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη, το πρακτικό αποτέλεσμα είναι ήδη εδώ: ένας 14χρονος μαθητής με αυτισμό δεν βρίσκεται στην τάξη του και η μητέρα του δηλώνει ότι κινδυνεύει πλέον να χάσει τη δουλειά της.

Δεν πρόκειται επομένως απλώς για ένα πρόβλημα σχολικού δρομολογίου. Πρόκειται για ένα κενό ανάμεσα σε αυτό που προβλέπεται και σε αυτό που τελικά λειτουργεί: η μεταφορά υπάρχει στα χαρτιά, αλλά δεν εξασφαλίζει στην πράξη ότι το παιδί μπορεί να πηγαίνει σχολείο.

Υπάρχει σχολικό – αλλά το παιδί παραμένει εκτός σχολείου

Η συγκεκριμένη περίπτωση έχει μια κρίσιμη ιδιαιτερότητα: το παιδί δεν είναι τυπικά χωρίς σχολική μεταφορά.

Σύμφωνα με τη μητέρα, το σχολικό μπορεί να το παραλάβει περίπου στις 8 το πρωί.

Για μια εργαζόμενη μητέρα που μεγαλώνει μόνη της το παιδί της, όμως, η συγκεκριμένη ώρα δεν είναι λειτουργική. Όταν το σχολικό φτάνει στο σπίτι, εκείνη πρέπει ήδη να βρίσκεται στην εργασία της.

Θα μπορούσε θεωρητικά να μεταφέρει η ίδια το παιδί νωρίτερα. Στην πράξη ούτε αυτή η λύση είναι εφικτή, καθώς το σχολείο δεν έχει ακόμη ανοίξει ώστε να μπορεί να παραλάβει τον μαθητή.

Προκύπτει έτσι ένα παράδοξο που βρίσκεται στον πυρήνα της υπόθεσης: υπάρχει σχολείο, υπάρχει σχολικό και υπάρχει ένας μαθητής που πρέπει να φοιτά, αλλά ο τρόπος με τον οποίο έχει οργανωθεί η μεταφορά δεν επιτρέπει στην οικογένεια να εξασφαλίσει την καθημερινή παρουσία του στο σχολείο.

Και εκείνος που τελικά μένει εκτός είναι το παιδί.

Ζητήθηκε ταξί – Η μητέρα έχει απευθυνθεί και στην Περιφέρεια

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος έχει ζητηθεί, σύμφωνα με τις πληροφορίες του Health4U, διαφορετική λύση μεταφοράς μέσω ταξί, ώστε το παιδί να μπορεί να μετακινείται σε ώρα που να καθιστά εφικτή τόσο τη φοίτησή του όσο και την παρουσία της μητέρας στην εργασία της.

Μέχρι στιγμής, όμως, η αναζήτηση μεταφορέα δεν έχει καταλήξει σε κάποιον που να αναλάβει το συγκεκριμένο δρομολόγιο.

Η μητέρα αναφέρει στο Health4U ότι έχει επικοινωνήσει επανειλημμένα με το σχολείο και τις αρμόδιες υπηρεσίες και έχει απευθυνθεί στην Περιφέρεια, όπου έχει υποβάλει το σχετικό αίτημα.

Έχει ζητήσει λύση και έχει ακολουθήσει τη διαδικασία που της υποδείχθηκε.

[ΕΔΩ ΘΑ ΕΝΣΩΜΑΤΩΘΕΙ Η ΑΚΡΙΒΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ]

Η διάκριση έχει σημασία: η οικογένεια δεν βρίσκεται σήμερα σε αδιέξοδο επειδή δεν γνωρίζει πού να απευθυνθεί ή επειδή δεν έχει προχωρήσει στις απαιτούμενες ενέργειες.

Βρίσκεται σε αδιέξοδο παρότι έχει απευθυνθεί στους αρμόδιους φορείς και ενώ η προβλεπόμενη διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη.

Το ερώτημα, επομένως, δεν αφορά μόνο το πότε θα ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Αφορά και το τι συμβαίνει με τη φοίτηση του παιδιού μέχρι να ολοκληρωθεί.

Το ΚΔΑΠ στηρίζει την οικογένεια – αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει το σχολείο

Μέχρι να βρεθεί λύση, η οικογένεια στηρίζεται σε ένα ΚΔΑΠ για παιδιά με αναπηρία, το οποίο αυτή την περίοδο εξυπηρετεί τη μητέρα ώστε να μπορεί να πηγαίνει στην εργασία της.

Η βοήθεια της δομής είναι ουσιαστική. Χωρίς αυτήν, η καθημερινότητα της οικογένειας θα ήταν ακόμη δυσκολότερη.

Υπάρχει όμως ένα σαφές όριο:

Το ΚΔΑΠ δεν είναι σχολείο.

Μπορεί να υποστηρίζει το παιδί και την οικογένεια, αλλά δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη σχολική φοίτηση ενός 14χρονου μαθητή.

Στην πράξη, επομένως, μια άλλη δομή προσπαθεί να καλύψει προσωρινά το κενό της καθημερινότητας της οικογένειας, ενώ το βασικό πρόβλημα παραμένει άλυτο: το παιδί δεν βρίσκεται στην τάξη του.

Η μεταφορά του παιδιού απειλεί πλέον και την εργασία της μητέρας

Το δεύτερο μέτωπο της υπόθεσης αφορά τη μητέρα.

Μεγαλώνει μόνη της το παιδί και πρέπει να συνεχίσει να εργάζεται για να συντηρεί την οικογένειά της.

Σύμφωνα με όσα περιγράφει στο Health4U, η κατάσταση έχει φτάσει πλέον στο σημείο να φοβάται ότι κινδυνεύει να χάσει την εργασία της.

Το πρόβλημα της μεταφοράς, επομένως, δεν επηρεάζει μόνο τη φοίτηση του παιδιού.

Αγγίζει ταυτόχρονα την καθημερινότητα ενός παιδιού με αναπηρία, τη δυνατότητα μιας μονογονεϊκής οικογένειας να λειτουργήσει και τελικά την οικονομική της επιβίωση.

Για ένα παιδί με αυτισμό δεν χάνονται μόνο διδακτικές ώρες

Η σημασία της προβλεψιμότητας και της σταθερής ρουτίνας στον αυτισμό είναι καλά τεκμηριωμένη, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλα τα αυτιστικά παιδιά αντιδρούν με τον ίδιο τρόπο στις αλλαγές.

Η National Autistic Society επισημαίνει ότι πολλοί αυτιστικοί άνθρωποι προτιμούν την τάξη, την προβλεψιμότητα και τη ρουτίνα, καθώς οι σταθερές συνήθειες μπορούν να βοηθούν στη διαχείριση του στρες. Αντίστοιχα, το Leicestershire Partnership NHS Trust αναφέρει ότι πολλά αυτιστικά παιδιά αισθάνονται ασφαλέστερα και πιο άνετα όταν γνωρίζουν τι πρόκειται να συμβεί και ακολουθούν μια σταθερή καθημερινότητα.

Το πρωινό ξύπνημα, η προετοιμασία, η γνώριμη διαδρομή, η άφιξη στο σχολείο, οι εκπαιδευτικοί και οι συμμαθητές, τα μαθήματα και η επιστροφή στο σπίτι συνθέτουν μια σταθερή ακολουθία της ημέρας.

Για ένα παιδί με αυτισμό αυτή η ακολουθία μπορεί να αποτελεί κάτι πολύ περισσότερο από ένα πρόγραμμα. Μπορεί να προσφέρει προβλεψιμότητα, σταθερότητα και αίσθημα ασφάλειας.

Στην περίπτωση του 14χρονου, επομένως, δεν χάνονται μόνο ώρες διδασκαλίας.

Έχει διακοπεί μια ολόκληρη σχολική καθημερινότητα και μια ρουτίνα που μπορεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της λειτουργικότητας και της αίσθησης ασφάλειάς του.

Τι προβλέπεται για τη μεταφορά μαθητών με αναπηρία

Η ΚΥΑ 50025/2018 για τη μεταφορά μαθητών δημόσιων σχολείων προβλέπει ειδικά για τους μαθητές των ΣΜΕΑΕ μεταφορά προς και από το σχολείο χωρίς τους χιλιομετρικούς περιορισμούς που ισχύουν για άλλες κατηγορίες μαθητών, με αρμόδια την Περιφέρεια στην οποία βρίσκεται η σχολική μονάδα.

Όταν η μεταφορά δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί με ίδια μέσα Δήμων ή Περιφερειών, προβλέπεται ανάθεση μέσω δημόσιας σύμβασης, ενώ για περιπτώσεις όπου μαθητές δεν μπορούν αιτιολογημένα να μεταφερθούν προβλέπεται και διαδικασία επιδότησης. Εφόσον τη μεταφορά αναλάβει ο γονέας ή νόμιμος επίτροπος, η αποζημίωση ορίζεται σε 0,35 ευρώ ανά χιλιόμετρο μονής διαδρομής, χωρίς να εφαρμόζεται στους μαθητές ΣΜΕΑΕ το γενικό ανώτατο όριο των 1.500 ευρώ ανά σχολικό έτος.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, όμως, η οικονομική αποζημίωση δεν λύνει από μόνη της το πρόβλημα μιας εργαζόμενης μονογονέα που πρέπει να βρίσκεται στη δουλειά της την ώρα της μεταφοράς.

Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: ποια λύση εξασφαλίζει ότι το παιδί θα πηγαίνει σχολείο μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες;

Προβλήματα μεταφοράς και σε άλλα σχολεία της Αττικής

Τον Σεπτέμβριο του 2026, στον Δήμο Μαραθώνα 17 σχολικά δρομολόγια παρέμεναν ακάλυπτα, ενώ στο 2ο Γυμνάσιο Νέας Μάκρης πάνω από 150 από τους 195 μαθητές εμφανίζονταν χωρίς μεταφορά.

Την ίδια περίοδο έφτασε στη Βουλή και η υπόθεση του δρομολογίου προς την «Παμμακάριστο», που εξυπηρετεί μαθητές με αυτισμό στην Ανατολική Αττική, με καταγγελία ακόμη και για δύο παιδιά που είχαν μείνει χωρίς σχολική μεταφορά από τον Μάιο έως τη λήξη της προηγούμενης σχολικής χρονιάς.

Πάνω από 500 παιδιά με αναπηρία στην Αττική

Τον Ιανουάριο του 2024, ο Ενιαίος Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων ΑμεΑ Αττικής και Νήσων κατήγγειλε ότι πάνω από 500 παιδιά με αναπηρία στην Αττική και περίπου 1.000 πανελλαδικά αντιμετώπιζαν προβλήματα πρόσβασης στο σχολείο λόγω της μεταφοράς. Πρόκειται για στοιχεία του φορέα και όχι για επίσημη κρατική καταμέτρηση.

Η καταγγελία περιέγραφε ακόμη παιδιά που εμφανίζονταν καλυμμένα από δρομολόγιο, αλλά στην πράξη παρέμεναν στο σπίτι — μια διάκριση κρίσιμη και για την περίπτωση του 14χρονου: άλλο να υπάρχει μεταφορά στα χαρτιά και άλλο να μπορεί το παιδί πράγματι να πάει σχολείο.

Το ερώτημα προς τους αρμόδιους: Τι γίνεται με το παιδί μέχρι να βρεθεί λύση;

Η υπόθεση αφήνει συγκεκριμένα ερωτήματα που ξεπερνούν τη συγκεκριμένη οικογένεια.

Ποια άμεση προσωρινή λύση ενεργοποιείται όταν η προβλεπόμενη μεταφορά ενός μαθητή με αναπηρία δεν μπορεί στην πράξη να εξασφαλίσει τη φοίτησή του;
Πώς διασφαλίζεται ότι ένα παιδί δεν θα χάνει σχολικές ημέρες όσο συνεχίζονται οι διαδικασίες αναζήτησης μεταφορέα;
Και τι προβλέπεται όταν το πρόβλημα μεταφοράς ενός παιδιού απειλεί ταυτόχρονα την εργασία του μοναδικού γονέα μιας μονογονεϊκής οικογένειας;

Για μια υπηρεσία, ένα δρομολόγιο μπορεί να είναι ένας αριθμός σε έναν πίνακα, μια διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη ή μια ανάθεση που ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί.

Για μια οικογένεια, όμως, κάθε ημέρα αναμονής έχει πραγματικό κόστος.

Και για ένα 14χρονο παιδί με αυτισμό είναι μία ακόμη ημέρα μακριά από το σχολείο του, την τάξη του, τους εκπαιδευτικούς, τους συμμαθητές και τη γνώριμη καθημερινότητά του.

Το ζητούμενο δεν είναι να αναζητηθεί ένας εύκολος «ένοχος».

Το ζητούμενο είναι να βρεθεί λειτουργική λύση και το παιδί να επιστρέψει στο σχολείο.

Πηγές – Τεκμηρίωση

✍ Συντακτική ομάδα Health4U.gr

Το άρθρο βασίζεται σε πληροφορίες που παραχώρησε στο Health4U η οικογένεια, καθώς και σε στοιχεία από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και δημόσια διαθέσιμες πηγές. Οι πληροφορίες σχετικά με τον αυτισμό και τη σημασία της προβλεψιμότητας και της σταθερής ρουτίνας έχουν διασταυρωθεί με έγκυρες πηγές υγείας και οργανισμούς για τον αυτισμό. Στόχος του Health4U είναι η τεκμηριωμένη ανάδειξη ζητημάτων που επηρεάζουν την υγεία, την εκπαίδευση και την καθημερινότητα των παιδιών και των οικογενειών τους. Μάθετε περισσότερα για την ομάδα μας στη σελίδα → Σχετικά με εμάς.