Ο καρκίνος του μαστού αναπτύσσεται από τα αδενικά κύτταρα των πόρων και των λοβιδίων και αποτελεί την πρώτη αιτία θανάτου σε γυναίκες ηλικίας 40-55 ετών στις αναπτυγμένες χώρες. Στη χώρα μας υπολογίζεται ότι εμφανίζονται περίπου 4.500 νέες περιπτώσεις καρκίνου του μαστού κάθε χρόνο, ενώ περίπου 1.500 γυναίκες πεθαίνουν ετησίως από τη νόσο στην Ελλάδα.

Το σημαντικότερο για την αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού είναι η πρόληψη, η οποία επιτυγχάνεται κυρίως με τη μαστογραφία. Οι έρευνες έχουν αποδείξει ότι η θνησιμότητα της νόσου μπορεί να μειωθεί κατά 30% εάν όλες οι γυναίκες ηλικίας 40 ετών και άνω, υποβληθούν ανά τακτικά χρονικά διαστήματα σε προληπτικό μαστογραφικό έλεγχο.

Ο κ. Κωνσταντίνος Πιστολάς, o οποίος είναι πλαστικός χειρουργός στο Αντικαρκινικό Ογκολογικό Νοσοκομείο Αθηνών «ΑΓΙΟΣ ΣΑΒΒΑΣ» & Επιμελητής Β’ πλαστικής και επανορθωτικής/αισθητικής χειρουργικής παραχώρησε συνέντευξη στο health4U.gr, με αφορμή το σημαντικό ποσοστό καρκίνου του μαστού στις Ελληνίδες γυναίκες και σκοπό την ενημέρωση.

Συνέντευξη στην Κέλλυ Σαουάχ-Μαραγκουδάκη 

Η επιλογή των γυναικών σχετίζεται πολύ στενά με το κοινωνικό, οικονομικό και μορφωτικό επίπεδο, καθώς και την ηλικία. Νέες, εργαζόμενες και απόφοιτες τριτοβάθμιας εκπαίδευσης επιλέγουν συνήθως την άμεση αποκατάσταση ενώ μεγαλύτερης ηλικίας, νοικοκυρές χωρίς πτυχία, επιλέγουν συνήθως απώτερη ή καθόλου αποκατάσταση. Επίσης, πολύ σημαντική για τη γυναίκα είναι και η καθοδήγηση που θα έχει από τον ογκολόγο χειρουργό, με τον οποίο συνδέεται συνήθως, όπως είναι φυσικό, με βαθιά σχέση εμπιστοσύνης.

Κύριε Πιστόλα, πότε και με ποιους τρόπους γίνεται η αποκατάσταση του μαστού; Ποια είναι τα είδη;

Η αποκατάσταση του μαστού μπορεί να είναι είτε άμεση κατά την διάρκεια του χειρουργείου της μαστεκτομής, είτε απώτερη σε ποικίλο χρονικό διάστημα μετά την μαστεκτομή και την ή τις θεραπείες που την ακολουθούν.Η αποκατάσταση γίνεται είτε με ξένο σώμα διατατήρες ιστών, ενθέματα σιλικόνης, είτε με αυτόλογους ιστούς και τεχνικές μικρόχειρουργικής.

Η νοσηλεία της ασθενούς διαρκεί 2-3 ηµέρες και συνήθως, δεν χρειάζεται ιδιαίτερη αναλγητική αγωγή. Η µετεγχειρητική πορεία είναι σχετικά ανώδυνη. 

Υπάρχει η αντίληψη ότι πρέπει να περάσουν 1-2 χρόνια μετά τη μαστεκτομή για να γίνει η επέμβαση της πλαστικής αποκατάστασης. Ποια άποψη κυριαρχεί σήμερα λοιπόν όσον αφορά στο χρονικό προγραμματισμό της επέμβασης αποκατάστασης;

Ο μόνος λόγος για τον χρονικό περιορισμό στην έναρξη της αποκατάστασης του μαστού είναι ο φόβος για την υποτροπή της νόσου,  η οποία ωστόσο δεν συμβαίνει συνήθως στο σύντομο διάστημα του 1-2 χρόνων αλλά πολύ αργότερα. Μου έχει τύχει προσωπικά να ξεκινήσουμε την αποκατάσταση μαστού 1 χρόνο μετά και την λήξη της χημειοθεραπείας και η γυναίκα να εμφανίσει υποτροπή και μετάσταση αργότερα. Σε αυτή την περίπτωση διακόψαμε την διαδικασία , έκανε τις θεραπείες της και συνεχίζουμε τις διατάσεις.

Είναι ένας αγώνας, μια δικαίωση στην πάλη της γυναίκας με τη νόσο,  την εικόνα της και την αποδοχή της εικόνας από τον κοινωνικό περίγυρο , αυτό την  βοηθάει να νιώθει καλά  με τον εαυτό της.

μαστεκτομή

Σε ποιες περιπτώσεις μια ασθενής αποτρέπεται να προχωρήσει σε άμεση αποκατάσταση;

Η ανάγκη για μετεγχειρητική ακτινοθεραπεία αποτελεί αντένδειξη για άμεση αποκατάσταση λόγω των παρενεργειών της ακτινοβολίας στην ποιότητα του δέρματος και τελικά στην ποιότητα του δημιουργούμενου νέομαστού (ρικνωτικη κάψα , ανώμαλο σχήμαωστόσο με τα νεωτέρα μηχανήματα ακτινοθεραπείας , την έντονη επιθυμία της ασθενούς και εξειδικευμένα ενθέματα μπορούμε σε κάποιες περιπτώσεις να πετύχουμε ικανοποιητικό αποτέλεσμα. Η επιλογή του χρόνου αποκατάστασης έχει σχέση με την ηλικία , τη μόρφωση και γενικά το επαγγελματικό και κοινωνικό στάτους  

Ποια είναι η τάση των γυναικών που υποβάλλονται σε μαστεκτομή; Επιλέγουν την άμεση ή την απώτερη αποκατάσταση;

Γυναίκες μεταξύ 35-60 επιλέγουν την άμεση αποκατάσταση, γυναίκες με ενεργή σεξουαλικη και κοινωνική ζωή επιθυμούν να ακολουθήσουν την διαδικασία αμέσωςώστε να τονωθεί η αυτοπεποίθηση και να βιώσουν όσο το δυνατόν πιο ανώδυνα τον ακρωτηριασμό. Ενώ γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας ακολουθούν τη διαδικασία της θεραπείας με όλη την επικουρική φαρμακευτική αγωγή και εφ’ όσον αναρρώσουν προσέρχονται στον ιατρό ζητώντας πληροφόρηση για την αποκατάσταση. Η αποκατάσταση γίνεται είτε με ενθέματα είτε με αυτόλογους ιστούς.

 

Ποια είναι τα κριτήρια με τα οποία γίνεται η επιλογή της τεχνικής αποκατάστασης που θα ακολουθηθεί; Ποια είναι τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα;

Τα κριτήρια επιλογής είναι πολλά. Η επιλογή της τεχνικής έχει σχέση με το μέγεθος του όγκου , την ανάγκη συνεπικουρικών της μαστεκτομής θεραπειών , το ατομικό αναμνηστικό παλαιότερης θεραπείας(ακτινοθεραπείας), την πιθανότητα μαστεκτομής και στον άλλο μαστό, την έκφραση των όγκο γονιδίων και την επιθυμία της για το είδος και την τεχνική της αποκατάστασης. Συνοπτικά, μερικά από αυτά είναι:

  • Η επιθυμία της ασθενούς για τοποθέτηση ενός ξένου σώματος επάνω της. 
  • Η προηγηθείσα ή όχι ακτινοβόληση της περιοχής δημιουργίας του νέομαστου.
  • Η γενική φυσική κατάσταση.
  • Η ηλικία.

Αποκατάσταση με ενθέματα 

  • Απόλυτη συμμετρία σε περίπτωση αμφότεροπλευρης ή προφυλακτικής μαστεκτομής
  • Μικρότερη διάρκεια χειρουργικού χρόνου και αποθεραπείας
  • Αποφυγή ανάγκης λήψης ιστών από άλλο μέρος του σώματος 
  • Δημιουργίας ούλων και ενδεχομένων δυσμορφιών  
  • Μικρότερη νοσηρότητα

Όπως σε κάθε χειρουργική επέμβαση έτσι και στην μαστεκτομή υπάρχουν τα μειονεκτήματα και τα πλεονεκτήματα.

Τα μειονεκτήματα είναι: 

  • Η αίσθηση του ξένου-ψυχρού  
  • Η πιθανή λοίμωξη  
  • Η αδυναμία να ακολουθήσει το ενθέμα τις αυξομειώσεις βάρους  
  • Πιθανή δημιουργία κάψας ή ρήξη  
  • Το ALCL (λέμφωμα σχετιζόμενο με τα ενθέματα)
  • Αποκατάσταση με αυτόλογους ιστούς  

 Tα πλεονεκτήματα είναι:  

  • Aκολουθεί τις αυξομειώσεις του βάρους 
  • Έχει θερμοκρασία ίδια με του υπόλοιπου σώματος 
  • Έχει μεγάλη ποσότητα λίπους όποτε μοιάζει πολύ στη σύσταση με τον φυσιολογικό μαστό  
  • Δυνατότητα μεγάλου όγκου, με χαρακτήρες πτωτικούς που προσομοιάζουν με τον έτερο μαστό  

Η πλαστική αποκατάσταση καλύπτεται από τα ασφαλιστικά ταμεία; Ποια είναι η διαδικασία και πόσο χρονοβόρα είναι;

Η αποκατάσταση μετά από μαστεκτομή καλύπτεται  από τα ασφαλιστικά ταμεία. Στο δημόσιο προσέρχεται η ασθενής και εφ’ όσον επιθυμεί και πληρεί τα κριτήρια για αποκατάσταση μπαίνει  στη λίστα αναμονής του νοσοκομείου και του ιατρού τον οποίο επιλέγει.

Τα ασφαλιστικά ταμεία καλύπτουν το κόστος της αποκατάστασης στα δημόσια νοσοκομεία, ενώ στα ιδιωτικά καλύπτουν το σημαντικό κόστος των προθέσεων σιλικόνης που ίσως απαιτηθούν. Οι ιδιωτικές ασφάλειες σε γενικές γραμμές καλύπτουν την αποκατάσταση μαστού, και την αμοιβή των γιατρών, ανάλογα όμως με τον τύπο του συμβουλαίου της ασφαλισμένης. Η επέμβαση δεν θεωρείται αισθητική, είναι καλό όμως να επικοινωνεί κανείς προεγχειρητικά με το ταμείο ή την ασφαλιστική εταιρεία για τη αποφυγή συγχύσεων