Στα ανθρώπινα κύτταρα και τις αντιφλεγμονώδεις ουσίες τους στρέφονται οι επιστήμονες για την εύρεση θεραπείας σε ασθενείς.

Προς αυτήν την κατεύθυνση, ερευνητές από το Ινστιτούτο Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Martin Luther στο Halle-Wittenberg (MLU) ανέπτυξαν μια μέθοδο παραγωγής ελεγχόμενων τέτοιων ουσιών. Δεδομένου ότι ο οργανισμός δεν αναγνωρίζει αυτές τις ουσίες ως ξένες, θεωρείται ότι πλεονεκτούν σημαντικά έναντι αντιφλεγμονωδών φαρμάκων όπως η ιβουπροφαίνη ή η δικλοφαινάκη. Τα ευρήματα της μελέτης που χρηματοδοτήθηκε από το ερευνητικό κέντρο Phospholipid στη Χαϊδελβέργη δημοσιεύτηκαν στο European Journal of Pharmaceutical Sciences.

Μια προσπάθεια «μίμησης της φύσης»

Σύμφωνα με τον καθηγητή Karsten Mäder από το Ινστιτούτο Φαρμακευτικής, το εγχείρημα αποτελεί μια προσπάθεια «μίμησης της φύσης». Οι αντιφλεγμονώδεις ουσίες που μελετούν υπάρχουν ήδη στον ανθρώπινο οργανισμό όπως, για παράδειγμα, στην εσωτερική επιφάνεια των κυττάρων. Όταν ένα κύτταρο πεθαίνει «αναποδογυρίζει» ή, συγκεκριμένα, η φωσφατιδυλοσερίνη, μια ουσία απαραίτητη για τη λειτουργία της κυτταρικής μεμβράνης, έρχεται στην επιφάνεια. Η φωσφατιδυλοσερίνη διασφαλίζει ότι δεν θα υπάρξει φλεγμονώδης αντίδραση. Κάτι παρόμοιο συμβαίνει στους πνεύμονες, στους οποίες εισέρχεται πλήθος ξένων ουσιών κατά την αναπνοή και ένα άλλο φωσφολιπίδιο, η φωσφατιδυλογλυκερόλη, εξασφαλίζει την απουσία υπερφλεγμονώδους αντίδρασης. Η ερευνητική ομάδα του Δρ Mäder έχει παρασκευάσει και τις δύο ουσίες, ώστε να μπορούν ενδεχομένως να χορηγηθούν ως φάρμακα σε περιπτώσεις όπως το έμφραγμα, η αρθρίτιδα και η ψωρίαση.

Η φωσφατιδυλοσερίνη είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική

Από ιατρική άποψη, η σημασία αμφότερων των φωσφολιπιδίων είναι μεγάλη χάρη στην ιδιότητά τους να μην αναγνωρίζονται ως ξένες από τον οργανισμό και κατά συνέπεια να μειώνονται οι αναμενόμενες παρενέργειες. Αμερικανική μελέτη έδειξε πως η φωσφατιδυλοσερίνη είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική στην καταπολέμηση της φλεγμονής έπειτα από έμφραγμα ωστόσο, όπως ανέφερε ο Δρ Mäder, η παραγωγή της ήταν αρκετά περίπλοκη. Σήμερα όμως, η ερευνητική ομάδα έχει επιτύχει μια απλούστερη και φθηνότερη διαδικασία παραγωγής.

Τα φωσφολιπίδια σχηματίζουν μικρά σωματίδια με μέγεθος μικρότερο από δέκα νανόμετρα, γεγονός που διευκολύνει την αποστειρωμένη διήθηση. Έχουν επίσης αποδειχθεί αβλαβή για τα κύτταρα και τα συστατικά του αίματος. Ειδικά τα σωματίδια φωσφατιδυλογλυκερόλης που παράγονται με αυτόν τον τρόπο αποδείχθηκαν αποτελεσματικά στη μείωση της φλεγμονώδους απόκρισης των μακροφάγων υπό εργαστηριακές συνθήκες.

Σχολιάζοντας τα ευρήματα, ο Δρ Mäder αναφέρθηκε στην πιθανή χρήση των φωσφολιπιδίων στο σχεδιασμό θεραπειών κατά της φλεγμονής, κατόπιν όμως κλινικών δοκιμών ώστε να χορηγηθούν με ασφάλεια σε ανθρώπους.